Wyniki wyszukiwania

Autor	Serhiy Lyeonov, Tetiana Vasylieva, Anna Vorontsova
Tytuł	MANAGEMENT OF EDUCATION IN THE CONTEXT OF ITS FINANCIAL SUPPORT AS A PUBLIC-PRIVATE GOOD
Title
Słowa kluczowe	financial support, lifelong learning system, public goods, private goods.
Key words
Abstrakt	In the article the essence and main characteristics of public and private goods are investigated, their main differences are revealed. Based on this, the main features of public goods were identified, including the nature of consumption, exclusivity of consumption, level of competition in providing services, exhaustiveness of services, level of social significance, etc. A comparative analysis of the peculiarities of funding for education at different levels (primary, secondary education, post-secondary/total tertiary education) and funding sources (public and private expenditures) has been conducted. It is substantiated that the basis for determining the optimal financial support structure for LLS development should be the level of compliance of educational services with the criteria for meeting public and private goods. On the basis of this, it was found that the ratio of budget and extrabudgetary funding for basic education services should be 90 to 10%; for vocational education services – 60–70% to 30–40%; and for services of additional education – 20–40% to 60–80%.
Abstract
Cytowanie	Lyeonov S., Vasylieva T., Vorontsova A.
HTML	wersja html
Pełny tekst	AMME_2018_n1_s163.pdf

Autor	Paweł Pięta
Tytuł	DEVELOPMENT OF SOCIAL CAPITAL BY STRENGTHENING OF DIGITAL COMPETENCES AMONG GROUPS EXPOSED TO SOCIAL EXCLUSION
Title
Słowa kluczowe	social capital, key competences, digital competences, digital exclusion, Łowicki county
Key words
Abstrakt	Competitive advantage in the professional market is shaped by the competences possessed, i.e. skills, qualifications, and permissions. One of the eight types of key competences mentioned in the European Union documents is digital competence.It is a collection of knowledge, skills, and rudiments necessary for both, the purposeful point of view and active participation of a given person in social life. The low level of digital competences possessed is particularly visible among groups at risk of digital exclusion, in particular among people living in rural areas, the elderly and people with low education. The difference between people who have access to a computer and the Internet and people who do not have the possibility to use these devices is affected by the dynamic development of information and communication technologies. Digital exclusion is not only the lack of access to the appropriate infrastructure but also the lack of computer and Internet skills. In order to counteract the exclusion of these groups, activities aimed at developing social capital by strengthening digital competences play an important role.
Abstract
Cytowanie	Pięta P.
HTML	wersja html
Pełny tekst	AMME_2018_n1_s73.pdf

Autor	Małgorzata Raczkowska, Joanna Wrzesińska-Kowal
Tytuł	Nierówności i ubóstwo ekonomiczne na obszarach wiejskich w Polsce
Title	INEQUALITY AND ECONOMIC POVERTY IN RURAL AREAS OF POLAND
Słowa kluczowe	dochód, nierówności dochodowe, ubóstwo, obszary wiejskie
Key words	income, income inequality, poverty, rural areas
Abstrakt	Celem badań było przedstawienie problemów zagadnienia nierówności i ubóstwa ekonomicznego na obszarach wiejskich w Polsce w latach 2010-2016. Przyjęto hipotezę badawczą zakładającą, iż wysoki poziom nierówności dochodowych prowadzi do wysokiego poziomu ubóstwa relatywnego. Wyniki badań pokazały, iż pomiędzy nierównościami dochodowymi mierzonymi współczynnikiem Giniego a ubóstwem relatywnym na obszarach wiejskich istnieje silna dodatnia zależność. Nie zaobserwowano natomiast żadnego związku pomiędzy zmiennymi dla grupy zawodowej rolników. Można zatem przyjąć, że wzrost nierówności dochodowych na obszarach wiejskich powoduje wzrost ubóstwa relatywnego, ale zależność ta nie dotyczyła ludności, której głównym źródłem utrzymania było gospodarstwo rolne.
Abstract	The aim of the paper was to present the level of disparities and economic poverty in rural areas of Poland in the period 2010-2016. The adopted research assumption was that a high level of income inequality led to a high level of relative poverty. The research was based on the analysis and synthesis of literature and secondary statistical data from the Central Statistical Office. In the theoretical part, the author presented an overview of inequality and poverty definitions. The research part used descriptive statistics and correlation analysis. The obtained results demonstrate that there is a strong positive correlation between income inequality measured using the Gini index and relative poverty in rural areas. No correlation between variables for the professional group of farmers was observed. It can be thus assumed that an increase in income inequality in rural areas leads to an increase in relative poverty, however this correlation does not apply to households, where the main source of income is agriculture.
Cytowanie	Raczkowska M., Wrzesińska-Kowal J. (2018) Nierówności i ubóstwo ekonomiczne na obszarach wiejskich w Polsce.Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 105, z. 1: 7-17
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2018_n1_s7.pdf

Autor	Tadeusz Ciupa, Roman Suligowski
Tytuł	Użytkowanie ziemi a stabilność ekologiczna obszarów wiejskich województwa świętokrzyskiego
Title	LAND USE AND ENVIRONMENTAL STABILITY IN RURAL AREAS OF THE ŚWIĘTOKRZYSKIE VOIVODESHIP
Słowa kluczowe	użytkowanie ziemi, wskaźnik stabilności ekologicznej, typologia gmin
Key words	land use, ecological stability indicator, typology of communes
Abstrakt	W artykule przedstawiono wpływ użytkowania ziemi na stabilność ekologiczną obszarów wiejskich województwa świętokrzyskiego. Na podstawie zestawień danych dotyczących 24 form użytkowania ziemi, dostępnych w Banku Danych Lokalnych GUS, obliczono wskaźnik stabilności ekologicznej powierzchni ziemi. W obrębie terenów rolniczych i nierolniczych wyróżniono cechy korzystne i niekorzystne z ekologicznego punktu widzenia. Klasyfikację typologiczną gmin wykonano z zastosowaniem metody hierarchicznej analizy skupień. Wyniki badań wskazują, że obszary wiejskie województwa świętokrzyskiego w obrazie ogólnym charakteryzują się stosunkowo małym wskaźnikiem stabilności ekologicznej, a jednocześnie bardzo dużym zróżnicowaniem przestrzennym. Przeprowadzona wskaźnikowa ocena stabilności ekologicznej terenów wiejskich gmin może być jednym z elementów uwzględnianych przy sporządzaniu różnych dokumentów planistycznych, w tym związanych z gospodarowaniem według zasad zrównoważonego rozwoju.
Abstract	The paper presents the impact of land use on the ecological stability of rural areas in the Świętokrzyskie province. The work is based on the data published by the Local Data Bank regarding 24 types of land use. According to the methodology used for calculating the ecological stability indicator, these types were divided into two groups: agricultural (with positive and negative characteristics) and non-agricultural. Typological classification of communes was done with the use of Hierarchical Cluster Analysis. Research results show that rural areas of the Świętokrzyskie province have generally low ecological stability indicator, but they are characterised by high spatial diversity. The assessment of rural communes based on the ecological stability indicator may thus be one of the elements taken into consideration while drafting various planning documents, including those related to the management built on the sustainable development principles.
Cytowanie	Ciupa T., Suligowski R. (2018) Użytkowanie ziemi a stabilność ekologiczna obszarów wiejskich województwa świętokrzyskiego.Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 105, z. 1: 18-31
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2018_n1_s18.pdf

Autor	Wojciech Józwiak, Zofia Mirkowska, Wojciech Ziętara
Tytuł	Rola dużych gospodarstw rolnych we wzroście produktywności pracy rolnictwa polskiego na tle sytuacji w innych wybranych krajach Unii Europejskiej
Title	THE ROLE OF LARGEAGRICULTURAL FARMS IN THE GROWTH OF THE PRODUCTIVITY OF POLISH AGRICULTURE IN THE BACKGROUND OF THE SITUATION IN OTHER SELECTED COUNTRIES OF THE EUROPEAN UNION
Słowa kluczowe	produktywność pracy w rolnictwie, gospodarstwa rolnicze, struktura gospodarstw
Key words	labor productivity in agriculture, farms, farm structure
Abstrakt	W opracowaniu skoncentrowano się na analizie produktywności pracy w rolnictwie polskim w latach 2005 i 2016 w porównaniu do wybranych krajów UE-15 (grupa 1.) i niektórych krajów, które przystąpiły do UE po 2004 roku (grupa 2.). W grupie 1. uwzględniono Austrię, Belgię, Danię, Holandię i Niemcy, natomiast w grupie 2. Czechy, Słowację, Litwę, Łotwę i Węgry. Przy wyborze krajów do badań kierowano się kryterium położenia w tej samej strefie klimatycznej. W analizie szczególnie uwzględniono rolę gospodarstw dużych, których wielkość przyjęto umownie na poziomie 30 ha UR. Celem badań było określenie wpływu gospodarstw dużych na poziom produktywności pracy w gospodarstwach ogółem oraz określenie możliwości zmniejszenia różnic między produktywnością pracy w polskich dużych gospodarstwach w stosunku do analogicznych gospodarstw w krajach UE-15. Stwierdzono w obydwu grupach krajów spadek liczby gospodarstw i zwiększenie produktywności pracy w rolnictwie ogółem i w badanych klasach gospodarstwach dużych. W krajach grupy 2. tempo wzrostu produktywności pracy było wyższe niż w grupie 1. jednak w niewielkim stopniu zmniejszyły się występujące różnice. Produktywność pracy w rolnictwie krajów grupy 1. była istotnie wyższa niż w grupie 2. Wzrost liczby i udziału gospodarstw dużych w strukturze gospodarstw był dodatnio skorelowany z produktywnością pracy w rolnictwie.
Abstract	The study focuses on the analysis of labor productivity in Polish agriculture in 2005 and 2016 in comparison to selected EU-15 countries (group 1) and some countries that joined the EU after 2004. In group 1, Austria, Belgium, Denmark, the Netherlands and Germany are included, while in group 2 - the Czech Republic, Slovakia, Lithuania, Latvia and Hungary. The analysis particularly considers the role of large farms, the size of which was contractually agreed at 30 ha of UAA. The aim of the study was to determine the impact of large farms on the level of labor productivity in total farms and to determine the possibility of reducing the differences between labor productivity in Polish large farms in relation to analogous farms in EU-15 countries, and determining whether changes occurring in Poland differ from those occurring in large farms in other post-socialist countries. In both groups of countries there was a decrease in the number of farms and an increase in labor productivity in agriculture in general and in surveyed classes in large farms. In the countries of group 2. the rate of labor productivity growth was higher than in group 1. However, it slightly reduced the differences. Labor productivity in agriculture in the countries of Group 1 was significantly higher than in Group 2. The increase in the number and share of large farms in the structure of farms was positively correlated with labor productivity in agriculture.
Cytowanie	Józwiak W., Mirkowska Z., Ziętara W. (2018) Rola dużych gospodarstw rolnych we wzroście produktywności pracy rolnictwa polskiego na tle sytuacji w innych wybranych krajach Unii Europejskiej.Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 105, z. 1: 32-46
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2018_n1_s32.pdf

Autor	Justyna Barczyk-Ciuła, Marcin Nogieć, Wojciech Sroka, Tomasz Wojewodzic
Tytuł	Pozarolnicza działalność gospodarcza w gminach położonych w zasięgu oddziaływania Krakowskiego Obszaru Metropolitalnego
Title	NON-AGRICULTURAL BUSINESS ACTIVITIES IN GMINAS LOCATED WITHIN RANGE OF IMPACT OF KRAKÓW METROPOLITAN AREA
Słowa kluczowe	Krakowski Obszar Metropolitalny, przedsiębiorczość, teoria lokalizacji
Key words	Kraków Metropolitan Area, entrepreneurship, location theory
Abstrakt	Identyfikacja czynników sprzyjających rozwojowi gospodarczemu należy do najważniejszych zadań ekonomii. Głównym celem opracowania było określenie zależności pomiędzy wybranymi cechami lokalizacji i polityki podatkowej prowadzonej przez organy samorządu terytorialnego a natężeniem przedsiębiorczości w gminach pozostających w strefie oddziaływania Krakowskiego Obszaru Metropolitalnego (KOM). Przeprowadzone analizy wykazały, że w okresie 1995-2016 szybciej zwiększała się liczba podmiotów gospodarczych w gminach bezpośrednio graniczących z Krakowem niż w jednostkach od niego oddalonych. Jednocześnie gminy zlokalizowane korzystniej względem regionalnego centrum gospodarczego prowadziły bardziej restrykcyjną politykę podatkową, dążąc do przejęcia w formie podatków lokalnych części renty lokalizacyjnej realizowanej przez przedsiębiorców.
Abstract	One of economics’ major tasks is the identification of factors that facilitate economic growth. The main purpose of the study was to determine interrelations between selected features of a location, a tax policy implemented by territorial self-government authorities and the intensity of entrepreneurship in gminas [communes] within the range of impact of the Kraków Metropolitan Area (KMA). Based on the analyses which were conducted, in 1995-2016 the number of business entities in gminas bordering directly on Kraków increased faster compared to those located farther away. Reasons for such status quo include the increasing absorptive power of local markets within areas where population density has been increasing as well as migration of entrepreneurs from the core of the KMA to suburban gminas which have improved connections with Kraków. Concurrently, the gminas with more advantageous locations relative to the regional economic center implemented a more restrictive tax policy and aimed to take over, in the form of local taxes, a part of entrepreneurs’ location rent.
Cytowanie	Barczyk-Ciuła J., Nogieć M., Sroka W., Wojewodzic T. (2018) Pozarolnicza działalność gospodarcza w gminach położonych w zasięgu oddziaływania Krakowskiego Obszaru Metropolitalnego.Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 105, z. 1: 47-57
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2018_n1_s47.pdf

Autor	Mirosława Witkowska-Dąbrowska
Tytuł	Wyposażenie obszarów wiejskich w systemy odprowadzania ścieków na przykładzie gmin powiatu olsztyńskiego
Title	SEWAGE DISCHARGE SYSTEMS IN RURAL AREAS, A CASE STUDY OF THE MUNICIPALITIES IN THE DISTRICT OF OLSZTYN
Słowa kluczowe	obszary wiejskie, systemy odprowadzania ścieków, przydomowe oczyszczalnie ścieków, kanalizacja, wodociągi
Key words	rural areas, wastewater management systems, home wastewater treatment plants, sewers, waterworks
Abstrakt	W artykule zaprezentowano zmiany stanu wyposażenia obszarów wiejskich powiatu olsztyńskiego ziemskiego w systemy odprowadzania ścieków bytowych, ze szczególnym uwzględnieniem przydomowych oczyszczalni ścieków. Dane pochodziły z zasobów GUS-BDL. Obliczono udział ludności korzystającej z wodociągów i kanalizacji oraz zaprezentowano liczbę komunalnych oczyszczalni ścieków. Dane dotyczące przydomowych oczyszczalni ścieków i zbiorników bezodpływowych przeanalizowano na 1000 mieszkańców oraz na 100 km2 powierzchni. W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono, że wyposażenie w systemy odprowadzania ścieków rośnie. Szczególnie korzystnie rośnie liczba przydomowych oczyszczalni ścieków i nie spada liczba bezodpływowych zbiorników. Jest to wynikiem rosnącej liczby gospodarstw domowych i mieszkańców zwłaszcza w gminach otaczających Olsztyn.
Abstract	The purpose of the study was to evaluate, in a local approach, the state of supply of rural areas in a rural district with household wastewater management systems, with the focus on home wastewater treatment plants. The study covered the rural areas of the district of Olsztyn. The data, which were acquired from the Bank of Local Data, were processed through basic mathematical transformations and statistical measures. The structure and intensity indices were calculated per 1,000 residents. Large differences were found in the access to linear infrastructure and to individual systems of wastewater discharge. The results showed a constant increase in the number of home wastewater treatment plants and septic tanks due to the constant influx of people to villages lying around the town of Olsztyn. In contrast to studies conducted on a regional scale, no decrease in the number of septic tanks was observed correlated with the growing number of home wastewater treatment plants. A possible reason can be the specific environmental conditions and protection of inland waters, which limit possible locations of home wastewater treatment plants.
Cytowanie	Witkowska-Dąbrowska M. (2018) Wyposażenie obszarów wiejskich w systemy odprowadzania ścieków na przykładzie gmin powiatu olsztyńskiego .Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 105, z. 1: 58-67
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2018_n1_s58.pdf

Autor	Tomasz Tekień
Tytuł	Implementacja procedury analitycznej hierarchizacji (AHP) do określenia rankingu pilności scaleń gruntów rolnych na przykładzie gminy Jasionówka
Title	IMPLEMENTATION OF THE ANALYTIC HIERARCHY PROCESS (AHP) FOR DEFINING THE RANKING OF URGENCY OF LAND CONSOLIDATION BASED ON THE JASIONÓWKA COMMUNE
Słowa kluczowe	scalenie gruntów, rolnictwo, AHP
Key words	land consolidation, agriculture, AHP
Abstrakt	Artykuł podejmuje problem merytorycznego wsparcia w procesie zapobieżenia powstawaniu wadliwej struktury obszarowej gospodarstw rolnych. Zachodzące w ciągu dziesięcioleci zmiany struktury obszarowej i własnościowej gruntów użytkowanych rolniczo, spowodowały ich nadmierne rozdrobnienie, które utrudnia prawidłowe i wydajne gospodarowanie. Na przykładzie gminy Jasionówka (woj. podlaskie, powiat moniecki), zaproponowano wykorzystanie procedury analitycznej hierarchizacji (AHP) jako możliwości ustalenia kolejności przeprowadzenia scaleń w poszczególnych obrębach ewidencyjnych badanej gminy. Pozwala to na racjonalne wykorzystanie ograniczonych środków finansowych przy realizacji kosztownych prac scalenia i wymiany gruntów.
Abstract	The paper examines the issue of scientific support to prevent the faulty structures of farms under the consolidation process. Taking place over decades, changes in the structure and ownership of land utilized for agricultural purposes, resulted in excessive disaggregation, which obstructs proper and efficient management. The author, using an example of the Jasionówka commune (province Podlaskie, district Monki), proposes the use of analytic hierarchy process (AHP) as an opportunity to determine the proper order to carry out consolidation in the respective cadastral district. This allows for a rational use of limited financial resources when carrying out costly consolidation and an exchange of agricultural plots. The analysis was performed taking into account the relevant factors characterizing the area.
Cytowanie	Tekień T. (2018) Implementacja procedury analitycznej hierarchizacji (AHP) do określenia rankingu pilności scaleń gruntów rolnych na przykładzie gminy Jasionówka .Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 105, z. 1: 68-80
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2018_n1_s68.pdf

Autor	Karol Król
Tytuł	Przystępność percepcyjna internetowych ofert turystyki wiejskiej
Title	PERCEPTUAL ACCESSIBILITY OF RURAL TOURISM OFFERS
Słowa kluczowe	oferta agroturystyczna, przystępność tekstu, formuła czytelności, indeks mglistości Gunninga, Jasnopis
Key words	agrotouristic offer, text accessibility, readability formula, Gunning fog index, Jasnopis
Abstrakt	O efektywności witryny internetowej może decydować odpowiednio zredagowany i zaprezentowany opis oferty usługowej lub produktowej. Teksty trudne, pełne specjalistycznych zwrotów mogą okazać się dla wielu odbiorców nieprzystępne. Nie inaczej jest w przypadku opisu ofert turystyki wiejskiej. Celem opracowania jest ocena przystępności percepcyjnej ofert opublikowanych na stronach internetowych obiektów turystyki wiejskiej. Analizie poddano oferty zamieszczone na 515 stronach internetowych. Badania wykonano w ujęciu jakościowym. Z każdej strony internetowej pobrano reprezentatywną próbkę tekstu, która liczyła od 180 do 200 wyrazów tekstowych, a następnie dokonano jej analizy za pomocą aplikacji internetowych Jasnopis oraz Logios. Analiza ilościowa objęła pomiary stosunku treści do kodu witryny wykonane za pomocą trzech aplikacji internetowych. Wyniki poddano normalizacji z wykorzystaniem unitaryzacji zerowanej, a następnie określono zależność pomiędzy ilością opublikowanych tekstów a ich przystępnością percepcyjną. Wykazano, że oferty zamieszczone na stronach internetowych obiektów turystyki wiejskiej są napisane językiem trudniejszym, lecz przystępnym. Jednocześnie jednak znacząca liczba witryn prezentowała niewiele treści, co w dalszej perspektywie może wpłynąć negatywnie na ich efektywność.
Abstract	Properly edited and presented description of service or product offer can decide about efficiency of a website. Difficult texts full of professional expressions and without subtitles can be unclear for many customers. The same applies to descriptions of rural tourism offers. The aim of the paper was to evaluate perceptual accessibility of the offers published on the websites of the objects of rural tourism. The offers placed on 515 websites were analysed. The surveys were conducted in qualitative terms. A representative sample of a 180-200-word text was collected from every website and then analysed by means of Jasnopis and Logios internet applications. The surveys were also carried out in quantitative terms. The quantitative analysis included measurements of content ratio to the website’s code performed by means of three internet applications. The results were standardized with use of zero unitarization and then the relation between the quantity of published texts and their perceptual accessibility was examined. In conclusion, it was revealed that the offers located on the websites of rural tourism objects are written in more difficult but accessible language. However, at the same time, the significant number of websites presented small amounts of content which in the longer term can affect negatively their efficiency
Cytowanie	Król K. (2018) Przystępność percepcyjna internetowych ofert turystyki wiejskiej .Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 105, z. 1: 81-91
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2018_n1_s81.pdf

Autor	Alicja Stolarska
Tytuł	Zmiany dochodów indywidualnych gospodarstw rolnych z dzierżawy ziemi użytkowanej rolniczo w Polsce w latach 2005-2016
Title	CHANGES OF INDIVIDUAL FARMS INCOME OF THE AGRICULTURAL GROUND LEASE IN POLAND IN THE YEARS 2005-2016
Słowa kluczowe	dochód, ziemia rolnicza, rynek prywatny, dzierżawa, zmiany
Key words	income, agricultural land, lease, changes
Abstrakt	W ostatnich latach w Polsce rosną ceny ziemi rolniczej, a maleje jej podaż na rynku prywatnym. Sprzyja to rozwojowi zjawiska dzierżawy, która w wielu krajach europejskich jest podstawą prowadzenia działalności rolniczej. Celem opracowania jest charakterystyka dochodów otrzymywanych przez gospodarstwa indywidualne w Polsce z dzierżawy ziemi użytkowanej rolniczo i zmian dochodów w latach 2005-2016. Podstawę analiz stanowiły jednostkowe dane empiryczne, dane z badań sondażowych przeprowadzanych corocznie przez GUS, a ich uzupełnieniem były dane IERiGŻ-PIB, ANR (obecnie KOWR) i opracowania wtórne GUS. W wyniku badań stwierdzono, że dochody z dzierżaw prywatnych uległy podwojeniu w latach 2005-2016 i stanowiły ważny składnik dochodów korzystających z nich rodzin, ale z deklaracji badanych wynika, że miały one niewielką skalę (przeciętnie 0,3% gospodarstw indywidualnych). Grunty rolne były wydzierżawiane przez małe gospodarstwa, których głównym źródłem utrzymania była praca najemna, czasem za granicą, a kierownicy byli starsi niż przeciętnie. Często sytuacja rodzinna była nieuregulowana (np. starszy rodzic z dorosłym, ale jeszcze samotnym dzieckiem, które jeszcze ostatecznie nie zdecydowało o swej przeszłości), a okresowe wydzierżawienie gruntów pozwalało na podjęcie decyzji o ewentualnej sprzedaży gospodarstwa w późniejszym czasie.
Abstract	In last years, the prices of agricultural land in Poland have been rising, and the supply on the private market is decreasing. This favors the development of the lease phenomenon, which in many European countries is the basis for conducting agricultural activity.The purpose of the article was to characterize the income received by individual farms in Poland, from the lease of agriculture land and their changes in the years 2005-2016. The analysis was based of polls unitary empirical data, carried out annually by the Central Statistical Office, and supplemented by data of Institute of Agricultural Economics (IERiGŻ-PIB), Agricultural Property Agency (currently KOWR) and secondary studies of the Central Statistical Office. As a result of the research, it was found that revenues from private leases doubled in 2005-2016 and constitute an important component of revenues for families using them, but the respondents’ declarations show that they are small (on average 0.3% of individual farms). This is small farms, whose main source of income is wage labor, sometimes abroad, and managers are older than average. Often the family situation is unregulated (eg. an elderly parent with an adult but has not yet decided his past), and a periodic land lease allows for a decision on the possible sale of the farm at a later time.
Cytowanie	Stolarska A. (2018) Zmiany dochodów indywidualnych gospodarstw rolnych z dzierżawy ziemi użytkowanej rolniczo w Polsce w latach 2005-2016 .Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 105, z. 1: 92-100
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2018_n1_s92.pdf

Autor	Anetta Zielińska
Tytuł	Finansowe skutki wypadków przy pracy
Title	FINANCIAL EFFECTS OF ACCIDENTS AT WORKS
Słowa kluczowe	sektor, przemysł spożywczy, wydatki, uwarunkowania ekonomiczne, wypadki przy pracy, prewencja
Key words	sector, food industry, expenses, economic conditioning, work accidents, prevention
Abstrakt	Artykuł opisuje ekonomiczne uwarunkowania prewencji i wypadków przy pracy. Badaniem zostały objęte duże przedsiębiorstwa przemysłu spożywczego na terenie województwa łódzkiego. W pracy ustalono model regresji prostoliniowej między rozpatrywanymi zmiennymi i dokonano oceny statystycznej skonstruowanego modelu. Z przeprowadzonych badań wynika, że koszty BHP ponoszone przez przedsiębiorstwa sektora spożywczego, mimo że wzrastały, były ogólnie niewystarczające i ponoszone zbyt późno.
Abstract	The paper describes the economic conditions of prevention and occupational accidents. The study covers large enterprises of the food industry in the Lodz region. The straight line regression model between the considered variables was developed and statistically evaluated.. It can be concluded that the health and safety costs incurred by enterprises in the food sector, although they grow, are generally insufficient and incurred too late.
Cytowanie	Zielińska A. (2018) Finansowe skutki wypadków przy pracy .Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 105, z. 1: 101-110
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2018_n1_s101.pdf

Autor	Natalia Szubska-Włodarczyk
Tytuł	Strona podażowa rynku biomasy rolnej w województwie łódzkim w opinii rolników
Title	THE SUPPLY SIDE OF AGRICULTURAL BIOMASS MARKET IN LODZ PROVINCE
Słowa kluczowe	polityka klimatyczno-energetyczna UE, odnawialne źródła energii, rynek biomasy rolnej
Key words	EU climate and energy policy, renewable energy resources, agricultural biomass market
Abstrakt	Aktualność problematyki podjętej w opracowaniu wynika zarówno z konieczności zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego Polski, jak i jednoczesnej realizacji zobowiązań w ramach prowadzonej przez Unię Europejską polityki klimatyczno-energetycznej. Jednym z jej filarów jest wzrost znaczenia odnawialnych źródeł energii. Celem badań było określenie barier wynikających ze strony podażowej rynku biomasy rolnej w województwie łódzkim. Przeprowadzony wywiad kwestionariuszowy pozwolił na identyfikację kilku czynników niekorzystnie wpływających na rozwój rynku biomasy rolnej w województwie łódzkim, takich jak organizacja strony logistycznej odbioru surowca, opłacalność sprzedaży czy też brak dostępu do innowacyjnych rozwiązań.
Abstract	International cooperation on climate protection has very strong impact, which translates into increased interest in renewable energy, including biomass. Assuming the regional use of biomass, it may be an important source for energy, taking into account the need to reduce greenhouse gas emissions. The aim of paper was to identify the supply barriers for the agricultural biomass market development in Lodz province. In this case, information obtained from structured interview was used. The main barriers on the supply side include i.e. lack of organized transport, unprofitability of the sales/production, lack of knowledge and access to information about innovative possibilities of energy use of biomass.
Cytowanie	Szubska-Włodarczyk N. (2018) Strona podażowa rynku biomasy rolnej w województwie łódzkim w opinii rolników .Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 105, z. 1: 111-120
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2018_n1_s111.pdf

Autor	Sylwester Kozak
Tytuł	Czy niskie stopy procentowe zmniejszają udział dochodów odsetkowych w bankach spółdzielczych w Polsce?
Title	Do low interest rates reduce the share of interest income of cooperative banks in Poland?
Słowa kluczowe	pośrednictwo finansowe, bank, stopy procentowe
Key words	financial intermediation, bank, interest rates
Abstrakt	Niekonwencjonalna polityka monetarna prowadzona przez banki centralne po światowym kryzysie finansowym doprowadziła do pojawienia się zerowych, a nawet ujemnych stóp procentowych. Na podstawie danych z Europejskiego Banku Centralnego, Narodowego Banku Polskiego i Komisji Nadzoru Finansowego za lata 2009–2017 zauważono, że wieloletnie utrzymywanie ultraniskich stóp procentowych przyczynia się do obniżenia marży odsetkowej netto i udziału dochodów odsetkowych w dochodach działalności bankowej w krajach strefy euro. W Polsce i innych krajach Europy Środkowo-Wschodniej nastąpił proces odwrotny. Niższe stopy procentowe sprzyjały zwiększeniu akcji kredytowej i udziału wyniku odsetkowego. Duże banki spółdzielcze rozszerzając obszar działalności na duże aglomeracje miejskie, realizowały strategię podobną do sektora banków komercyjnych. Małe banki spółdzielcze mając ograniczone możliwości zwiększania akcji kredytowej, znacznie wolniej zwiększały udział zarówno dochodów odsetkowych, jak i nieodsetkowych. Wyniki wskazują, że dla dochodów odsetkowych dochody nieodsetkowe w dużych bankach spółdzielczych są komplementarne, a w małych są substytucyjne i stanowią narzędzie do ich dywersyfikacji.
Abstract	The unconventional monetary policy pursued by central banks after the global financial crisis led to the appearance of zero or even negative interest rates. Based on data from the European Central Bank, the Narodowy Bank Polski and the Komisja Nadzoru Finansowego (Polish Financial Supervision Authority) of for the years 2009–2017, it was noticed that the long-term maintenance of ultra-low interest rates contributes to lowering the net interest margin and the share of interest income in the income from banking operations in the euro area countries. There was an opposite process in Poland and other Central and Eastern European countries. Lower interest rates were conducive to increasing lending and increasing the share of net interest income. Large cooperative banks, extending the area of activity to large urban agglomerations pursued a strategy similar to that of commercial banks. Small cooperative banks with limited possibilities of increasing lending increased their share of both interest and non-interest income in much slower pace. The results indicate that for interest income, the non-interest income in large cooperative banks are of complementary character, and in small banks – of substitutive character and are a tool for their income diversification.
Cytowanie	Kozak S. (2018) Czy niskie stopy procentowe zmniejszają udział dochodów odsetkowych w bankach spółdzielczych w Polsce?.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 122: 5-15
HTML	wersja html
Pełny tekst	EIOGZ_2018_n122_s5.pdf

Autor	Marlena Gołaś, Piotr Pietrzak
Tytuł	Efektywność i skuteczność kształcenia akademickiego na przykładzie Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie
Title	Efficiency and effectiveness of academic teaching based on the example of Warsaw University of Life Sciences – SGGW
Słowa kluczowe	efektywność, skuteczność, szkolnictwo wyższe, kształcenie
Key words	efficiency, effectiveness, higher education, teaching
Abstrakt	W artykule podjęto dyskusję na temat efektywności i skuteczności kształcenia akademickiego. Dokonano przeglądu literatury krajowej i zagranicznej w tym zakresie. W artykule zaprezentowano także wyniki wstępnych badań dla dwunastu wydziałów Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. Analiza efektywności i skuteczności działalności dydaktycznej dotyczyła lat akademickich 2014/2015–2015/2016. Żaden z uwzględnionych w badaniu wydziałów nie odznaczał się pełną efektywnością i skutecznością. Istnieje potrzeba kontynuacji badań na większej, ale wewnętrznie jednorodnej próbie badawczej.
Abstract	The paper discusses the efficiency and effectiveness of academic teaching. A review of the relevant domestic and international literature is included. The article presents also the results of research for twelve faculties of the Warsaw University of Life Sciences – SGGW. The analysis covers the period from 2014/2015 to 2015/2016. None of the faculties included in the study was characterized by full efficiency and effectiveness. There is a need to continue research on a larger, but internally homogeneous research sample.
Cytowanie	Gołaś M., Pietrzak P. (2018) Efektywność i skuteczność kształcenia akademickiego na przykładzie Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 122: 17-28
HTML	wersja html
Pełny tekst	EIOGZ_2018_n122_s17.pdf

Autor	Renata Marks-Bielska
Tytuł	Znaczenia ziemi rolniczej w kształtowaniu struktury społecznej polskiej wsi
Title	The importance of agricultural land in the shaping of the social structure of Polish village
Słowa kluczowe	struktura społeczna, ziemia rolnicza, wieś, rolnik
Key words	social structure, agricultural land, village, farmer
Abstrakt	Celem pracy było wskazanie ewolucji znaczenia ziemi w kształtowaniu struktury społecznej. Analizy zagadnienia dokonano na podstawie wybranych pozycji krajowej literatury przedmiotu. Zakres czasowy dotyczy lat 1944–2016. Ziemia pełni ważną funkcję w kształtowaniu struktury społecznej polskiej wsi. Wielkość gospodarstwa była dawniej podstawowym kryterium statusu społecznego na wsi i wśród rolników. Obecnie o miejscu w strukturze społecznej polskiej wsi w wysokim stopniu decyduje również obszar użytkowanej ziemi (w formie własności lub dzierżawy). Zmienia się sytuacja użytkowników ziemi rolniczej. Są nimi bowiem nie tylko osoby identyfi kujące się z zawodem rolnika. W składzie struktury społecznej polskiej wsi znajduje się coraz więcej osób, które w świetle prawa są rolnikami (posiadają wymagany areał gruntów rolnych), ale wieś jest dla nich tylko miejscem zamieszkania. Następną grupę tworzą tzw. nieobecni właściciele, których z wsią łączy posiadanie gruntów rolnych, które traktują często jako lokatę kapitału (wzrost cen gruntów i możliwość otrzymywania dopłat ze środków Unii Europejskiej i z budżetu krajowego). W wyniku transformacji ustrojowej swoje usytuowanie w strukturze społecznej wsi znaleźli także dzierżawcy i nabywcy ziemi przejętej do Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa po byłych państwowych gospodarstwach rolnych.
Abstract	The aim of the study was to identify the importance of the evolution of land resources in shaping the social structure. The analysis was based on selected references from the Polish literature on the subject. The time range covers the years 1944–2016. Land plays an important role in shaping the social structure of the Polish countryside. The size of a farm used to be the primary criterion for social status in the countryside and among farmers. Currently, a position in the social structure of the Polish rural communities is highly determined by the area of farmed land (owned or leased). The situation of agricultural land users is changing. These are not only people who identify themselves with the profession of a farmer. The social structure composition in the Polish countryside comprises more and more people who are farmers in the light of law (they have the required acreage of agricultural land) but they do not reside in the countryside. Another group consists of so-called absent owners, who are connected with a village by possessing in it some agricultural land, but it is often treated as an investment (an increase in land prices and the possibility of receiving subsidies from the European Union and from the national budget). As a result of Poland’s political transformation, the social structure of rural communities now also comprises leases and buyers of land acquired by the Agricultural Property of the Treasury from former state farms.
Cytowanie	Marks-Bielska R. (2018) Znaczenia ziemi rolniczej w kształtowaniu struktury społecznej polskiej wsi.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 122: 29-41
HTML	wersja html
Pełny tekst	EIOGZ_2018_n122_s29.pdf

Autor	Roman Kisiel, Wiesława Lizińska, Olga Senyszyn
Tytuł	Regulacje obrotu ziemią rolniczą w opinii rolników
Title	Agricultural land market regulations in the opinion of farmers
Słowa kluczowe	interwencja państwa, regulacje prawne, rynek ziemi rolniczej
Key words	state intervention, law regulations, agricultural land market
Abstrakt	Celem artykułu była diagnoza świadomości rolników odnośnie wprowadzonych zmian i relatywnie największych utrudnień spowodowanych regulacjami w ramach ustawy z dnia 14 kwietnia 2016 r. o wstrzymaniu sprzedaży nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw [Dz.U. 2016, poz. 585]. W artykule zwrócono również uwagę na kwestię znaczenia dzierżawy ziemi z ZWRSP. Do realizacji wymienionych celów wykorzystano wyniki badań bezpośrednich przeprowadzonych w II połowie 2016 r. wśród 143 rolników powiatu elbląskiego (województwo warmińsko-mazurskie). W zdecydowanej większości (83,8%) dla rolników, którzy dzierżawią grunty z ZWRSP, ma ona istotne znaczenie. Potwierdzają oni opieranie funkcjonowania gospodarstwa na tej formie użytkowania gruntów. Istotniejsze jest jednak dla nich kupno takich gruntów (51,8% rolników) niż dzierżawa. Największym utrudnieniem w obrocie ziemią (53,1%) może być konieczność spełnienia licznym warunków przy nabywaniu nieruchomości oraz zakaz zbywania nieruchomości przez 10 lat od dnia jej nabycia. Rolnicy w większości (58,7%) potwierdzili skuteczność wprowadzonych regulacji w ograniczaniu spekulacyjnego obrotu ziemią rolniczą.
Abstract	The purpose of the paper was to diagnose farmers’ awareness of the changes introduced and the relatively greatest difficulties caused by regulations under the Act of 14 April 2016 on suspending the sale of agricultural property of the State Treasury and amending certain acts [Journal of Laws 2016, item 585]. The article also draws attention to the issue of the importance of land lease from the Agricultural Property Stock of the State Treasury. Implementation of the above objectives were based on the results of direct research carried out in the second half of 2016 among 143 farmers in the Elbląski poviat (Warmińsko-Mazurskie Voivodeship). In the vast majority (83.8%) for farmers who lease land from the Agricultural Property Stock of the State Treasury, it is significant. They confirm the operation of the holding on this form of land use. However, it is more important for them to buy such land (51.8% of farmers) than lease. The biggest obstacle in the turnover of land (53.1%) may be the need to meet a number of conditions when purchasing real estate and prohibit the sale of real estate for a period of 10 years from the date of its acquisition. Most farmers (58.7%) confirmed the effectiveness of the introduced regulations in limiting speculative trade in agricultural land.
Cytowanie	Kisiel R., Lizińska W., Senyszyn O. (2018) Regulacje obrotu ziemią rolniczą w opinii rolników.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 122: 43-53
HTML	wersja html
Pełny tekst	EIOGZ_2018_n122_s43.pdf

Autor	Agata Balińska
Tytuł	Funkcja turystyczna jako kierunek dywersyfikacji funkcji wiejskich obszarów przygranicznych wschodniej Polski
Title	Tourist function as a direction of diversification of the functions of rural border areas of eastern Poland
Słowa kluczowe	funkcja turystyczna, obszary wiejskie, wschodnia Polska
Key words	tourist function, rural areas, eastern Poland
Abstrakt	Teren wschodniej Polski, szczególnie obszar leżący w bezpośrednim sąsiedztwie granicy państwa, jest równocześnie wschodnim pograniczem Unii Europejskiej. Ma on wszystkie cechy typowe dla obszarów peryferyjnych. Utrudnione możliwości rozwoju gospodarczego sprawiają, że na znaczeniu zyskuje turystyka. Celem artykułu jest ocena rozwoju funkcji turystycznej na terenie powiatów leżących wzdłuż wschodniej granicy Polski. Jej poziom w poszczególnych powiatach jest zróżnicowany, co zobrazowano wskaźnikami. Analizę wskaźników uzupełniono prezentacją informacji pozyskanych z badań ankietowych wykonanych na próbie 600 mieszkańców tego terenu. Wyniki ankiety wskazały, że mieszkańcy oczekują rozwoju funkcji turystycznej oraz potrafi ą właściwie ocenić korzyści i problemy z niej wynikające.
Abstract	The area of eastern Poland, especially the area lying in the immediate vicinity of the state border, is also the eastern borderland of the European Union. It has all the features typical of peripheral areas. Difficult opportunities for economic development make tourism more important. The aim of the article is to assess the development of the tourist function in the poviats along the eastern Polish border. Its level in particular poviats is varied, as illustrated by indicators. The analysis of indicators was supplemented with the presentation of information obtained from surveys made on a sample of 600 inhabitants of this area. The results of the survey indicated that the inhabitants expect the development of a tourist function and are able to properly assess the benefi ts and problems resulting from it.
Cytowanie	Balińska A. (2018) Funkcja turystyczna jako kierunek dywersyfikacji funkcji wiejskich obszarów przygranicznych wschodniej Polski.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 122: 55-65
HTML	wersja html
Pełny tekst	EIOGZ_2018_n122_s55.pdf

Autor	Bogdan Klepacki
Tytuł	Domy opieki społecznej na obszarach wiejskich – skala i potencjał rozwojowy
Title	The role of social welfare houses in rural areas activities – scale and development potential
Słowa kluczowe	domy opieki społecznej, wielofunkcyjny rozwój obszarów wiejskich
Key words	: social welfare houses, multifunctional rural development
Abstrakt	W opracowaniu autor podjął problematykę możliwości pozyskiwania dochodów na wsi z innych źródeł niż rolnictwo. Wskazał możliwe formy aktywności niszowej, ze szczególnym uwzględnieniem związanych z tworzeniem ośrodków pomocy społecznej. W związku z wydłużaniem życia ludzi oraz zmianą modelu życia rodzin (odejście od rodzin wielopokoleniowych) zainteresowanie miejscami w takich domach zwiększa się, a ich liczba rośnie. Około 40% takich obiektów istnieje na terenach wiejskich, stając się czynnikiem oddziałującym na sytuację społeczno-ekonomiczną gmin. Funkcjonowanie obiektów takich jak domy pomocy społecznej może przysporzyć terenom wiejskim wielu korzyści związanych ze sferą dochodową, poziomem zatrudnienia, wzrostem popytu na lokalne produkty i usługi czy też rozwojem infrastruktury oraz życia kulturalnego. Choć można spodziewać się pewnych negatywnych opinii związanych z przyjazdem „obcych”, to suma korzyści znacznie przeważa potencjalne zagrożenia.
Abstract	In the study the author took issues of the possibility of acquiring incomes in the country from alternative sources than the farming. He showed the niche activity possible forms, of social welfare centers with particular reference to connected with creating. In relation to extending the life of people and the change of the model of the life of families (peeling off from an extended families) an interest in places in such houses is increasing, and their number is increasing. About the 40% of such objects exists on the countryside, becoming a factor having an influence on a socioeconomic situation of communes. Functioning of such objects like care centers can cause the countryside many benefits associated with the income sphere, employments, with increase in demand for local products and services, or with development of infrastructure and of cultural life. It is possible to expect also certain negative opinions associated with the arrival of “strangers”. However the sum of the benefit much is outweighing potential hazards.
Cytowanie	Klepacki B. (2018) Domy opieki społecznej na obszarach wiejskich – skala i potencjał rozwojowy.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 122: 67-80
HTML	wersja html
Pełny tekst	EIOGZ_2018_n122_s67.pdf

Autor	Beata Kuziemska, Krzysztof Pakuła, Krystyna Pieniak-Lendzion, Joanna Trębicka
Tytuł	Produkcja jabłek w Polsce – aspekty środowiskowe, ekonomiczne i logistyczne
Title	The production of apple in Poland – environmental, economics and logistics aspects
Słowa kluczowe	jabłka, rynek, produkcja, opłacalność, perspektywy rozwoju
Key words	apples, market, production, profitability, development perspectives
Abstrakt	Celem pracy była ocena warunków środowiskowo-ekonomicznych uprawy jabłek w Polsce, w tym warunków glebowo-klimatycznych, poziomu produkcji i jej opłacalności oraz struktury zagospodarowania na podstawie materiałów źródłowych za pomocą metody opisowej i porównawczej. Polska ze względu na swoje dobre warunki glebowo-klimatyczne jest największym producentem jabłek w Unii Europejskiej i jednym z większych w skali świata. W strukturze zagospodarowania tych owoców dominuje przetwórstwo (produkcja soku zagęszczonego), następnie export i bezpośrednie spożycie. Zwiększenie wartości współczynnika opłacalności produkcji jabłek wymaga stałej optymalizacji warunków uprawy, wprowadzenia koncepcji logistyki do sprawnego zarządzania zaopatrzeniem, produkcją i dystrybucją oraz poszukiwania nowych rynków zbytu i efektywnych sposobów zagospodarowania nadpodaży owoców.
Abstract	The aim of this paper was to assess the environmental and economic conditions of apple cultivation in Poland, including soil and climate conditions, production level and its profitability, the structure of management based on source materials using a descriptive and comparative method. Due to good soil and climatic conditions, Poland is the largest producer of apples in the EU and one of the largest in the world. In the utilization structure of these fruits is dominated by food processing (especially production of concentrated juice), followed by export and direct consumption. Increasing the values of profitability production index, requires optimization of cultivation conditions, introduction of the logistics concept for efficient management of supply, production and distribution as well as searching for new markets and effective ways of managing the oversupply of fruit.
Cytowanie	Kuziemska B., Pakuła K., Pieniak-Lendzion K., Trębicka J. (2018) Produkcja jabłek w Polsce – aspekty środowiskowe, ekonomiczne i logistyczne.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 122: 81-93
HTML	wersja html
Pełny tekst	EIOGZ_2018_n122_s81.pdf

Autor	Marta Gacparska, Mariusz Panczyk, Iwona Traczyk
Tytuł	European Food Safety Authority as the source of information on food and nutrition
Title	Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) jako źródło informacji na temat żywności i żywienia
Słowa kluczowe	EFSA, EFSA knowledge, opinions, students
Key words	EFSA, wiedza o EFSA, opinie, studenci
Abstrakt	European Food Safety Authority (EFSA) was set up by the European Union that operates independently of the European legislative and executive institutions (Commission, Council, Parliament) and EU Member States. It was established in 2002 to be a source of scientific advice and communication on risks associated with the food chain. European Food Safety Authority is responsible for risk assessment, and also has a duty to communicate its scientific findings to the public. It produces scientific opinions and advice that constitute the basis for European policies and legislation. It also play an important role in collecting and analysing data to ensure that European risk assessment is supported by the most comprehensive scientific information available. Thus, it is the treasure trove for present and future public health specialists and nutritionists. Since 29 February 2008 when the Polish EFSA Focal Point was established at the Chief Sanitary Inspectorate EFSA’s word has become potentially more reachable for Polish consumers and entrepreneurs. The purpose of this study was to evaluate the knowledge of university students of public health, dietetics and other disciplines related to human nutrition on EFSA’s objective and scope of its operation as well as to assess EFSA as a potential source of information for them. The study was carried out using the CAWI method from June to November 2017 among 201 students of public health (68 students) and faculties related to human nutrition (133 students). Among them, 85% of public health students did not work and 82% of students of faculties related to human nutrition neither did. The most of public health students were in their fourth year and among students of faculties related to human nutrition a group in third year the accounted for the greatest part. Results were analysed using configure frequency analysis (CFA) and χ2 test. Results indicate that 41% of public health student and 11% of students of human nutrition related faculties did not know EFSA at the moment of participation in the study. In both groups of public health students and students of human nutrition related faculties, more participants were not encouraged by the university to use information published by EFSA (respectively 87 and 63%). Only 4% of public health students and 38% of students of faculties related to human nutrition did use at least once information published by EFSA. The most often indicated cause of not using EFSA’s resources was lack of awareness of possibility to explore it (62%). In general, more students of faculties related to human nutrition did know EFSA’s activities, were encouraged to use its information and were interested in Polish fanpage of EFSA than public health students. The knowledge of students about EFSA and the possibility of using its resources is insuffi cient. It is reasonable to include EFSA-related topics in the study program of public health faculty and human nutrition-related faculties in order to better familiarize students with EFSA resources and show them what tools and opportunities they offer in their academic and professional life.
Abstract	Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) został stworzony przez Unię Europejską. Jego działalność jest niezależna od europejskich instytucji prawodawczych i wykonawczych (Komisji, Rady, Parlamentu) i państw członkowskich UE. Urząd został założony w 2002 r., aby stanowić źródło doradztwa naukowego i komunikacji w zakresie ryzyka związanego z łańcuchem żywnościowym. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności jest odpowiedzialny za ocenę ryzyka, a także ma obowiązek przekazywania swoich wyników badań naukowych do informacji publicznej. Wydaje opinie i porady naukowe, które stanowią podstawę europejskich polityk i prawodawstwa. Odgrywa również ważną rolę w gromadzeniu i analizowaniu danych, aby zapewnić, że europejska ocena ryzyka jest wspierana przez najbardziej wszechstronne, dostępne informacje naukowe. W związku z powyższym EFSA stanowi bogate źródło informacji dla obecnych i przyszłych specjalistów zdrowia publicznego oraz żywieniowców. Od 29 stycznia 2008 r., gdy został ustanowiony polski punkt koordynacyjny EFSA z siedzibą Warszawie, przekaz EFSA stał się potencjalnie bardziej osiągalny dla polskich konsumentów i przedsiębiorców. Celem badania była analiza wiedzy studentów (kierunków: zdrowie publiczne, dietetyka, żywienie człowieka i pokrewnych związanych z żywieniem człowieka) na temat celu i zakresu działalności EFSA oraz jego oceny jako potencjalnego źródła informacji. Badanie przeprowadzono z użyciem metody CAWI w okresie od czerwca do listopada 2017 r. w grupie studentów zdrowia publicznego (67 osób) i kierunków związanych z żywieniem (137 osób). W okresie badania 85% studentów zdrowia publicznego i 82% studentów kierunków związanych z żywieniem nie pracowało. Większość studentów zdrowia publicznego była na czwartym roku studiów. Nieco młodsi byli studenci kierunków związanych z żywieniem, wśród których przeważały osoby z trzeciego roku studiów. Wyniki badania przeanalizowane na podstawie konfi guracyjnej analizy częstotliwości wskazują, że 41% studentów zdrowia publicznego i 11% studentów kierunków związanych z żywieniem człowieka nie znało pojęcia EFSA. Niezależnie od kierunku większość studentów twierdziła, że nie była zachęcana przez swoją uczelnię do korzystania z zasobów informacyjnych EFSA. Tylko 4% studentów zdrowia publicznego i 38% studentów kierunków związanych z żywieniem człowieka przynajmniej raz korzystało z informacji publikowanych przez EFSA. Głównymi przyczynami niekorzystania z zasobów EFSA, zidentyfikowanymi wśród badanych respondentów, były brak wiedzy o urzędzie oraz niemożność korzystania z jego zasobów (według 62% badanych). Większą wiedzę o EFSA deklarowali studenci kierunków związanych z żywieniem człowieka. Częściej znali zakres działalności EFSA, byli zachęcani do korzystania z jego opracowań, wyrażali zainteresowanie śledzeniem polskiego fanpage urzędu. Wiedza studentów na temat EFSA oraz możliwości wykorzystania jego zasobów jest niewystarczająca. Zasadne jest włączenie do program nauczania na kierunku zdrowie publiczne i kierunkach pokrewnych z żywieniem człowieka zagadnień związanych z EFSA, aby lepiej zapoznać studentów z zasobami tego urzędu i wskazać im narzędzia i możliwości oferowane im w życiu akademickim i zawodowym.
Cytowanie	Gacparska M., Panczyk M., Traczyk I. (2018) European Food Safety Authority as the source of information on food and nutrition.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 122: 95-106
HTML	wersja html
Pełny tekst	EIOGZ_2018_n122_s95.pdf