| 201. |
Zeszyty Naukowe SGGW w Warszawie - Problemy Rolnictwa Światowego, 2016 |
|
Rosińska-Bukowska M. Chiński rynek rolno-spożywczy – możliwości rozwoju eksportu polskiej żywności
| Autor | Magdalena Rosińska-Bukowska |
| Tytuł | Chiński rynek rolno-spożywczy – możliwości rozwoju eksportu polskiej żywności |
| Title | Chinese Market of Agricultural Products – Possibilities of Development for Polish Agri-Food Export |
| Słowa kluczowe | handel rolno-spożywczy, żywność, handel Polska-Chiny, rolnictwo |
| Key words | agri-food trade, food, trade Poland-China, agriculture |
| Abstrakt | Celem artykułu jest próba oceny możliwości rozwoju polskiego eksportu rolno-spożywczego do Chin w efekcie zmian, jakie dokonały się w ostatnich latach w chińskim modelu konsumpcyjnym. Scharakteryzowano potencjał polskiego sektora rolno-spożywczego (produkcję oraz eksport na tle partnerów z UE). Punktem wyjścia badania jest charakterystyka gospodarki i społeczeństwa Chin. Zarysowanie kierunków zmian w chińskim modelu konsumpcyjnym uznano bowiem za konieczność przy ocenie realnych szans dla rozwoju polskiego eksportu. W drugiej części artykułu skoncentrowano się na wielkości i strukturze popytu na artykuły rolno-spożywcze, których eksportem jest zainteresowana Polska (produkty mleczarskie i mięsne) oraz obecnym sposobie zaspokajania go. W ostatniej części zaprezentowano dane dotyczące polskiego eksportu rolno-spożywczego do Chin oraz podjęto próbę oceny potencjalnych możliwości jego rozwoju. |
| Abstract | The aim of the study is to assess the development potential of Polish agri-food exports to China due to the changes that have occurred in recent years in the Chinese model of consumption. It characterized the potential of the Polish agri-food sector (production and exports, compared to EU partners). The study assumed that the starting point is the necessity to characterize the economy and society of China. Trends in the Chinese model of consumption are shown first. The next section focuses on the size and structure of demand for agri-food products that Poland is interested in exporting (dairy products and meat), and the present method of satisfying that demand. The last part of the article presents data concerning Polish agri-food exports to China and attempts to assess the potential of its development. |
| Cytowanie | Rosińska-Bukowska M. (2016) Chiński rynek rolno-spożywczy – możliwości rozwoju eksportu polskiej żywności.Zeszyty Naukowe SGGW w Warszawie - Problemy Rolnictwa Światowego, t. 16(31), z. 2: 289-302 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | PRS_2016_T16(31)_n2_s289.pdf |
|
 |
| 202. |
Turystyka i Rozwój Regionalny, 2016 |
|
Trajer M. Wymiana handlowa towarami rolno-spożywczymi Polski z Litwą
| Autor | Marzena Trajer |
| Tytuł | Wymiana handlowa towarami rolno-spożywczymi Polski z Litwą |
| Title | Agri-food commodity exchange between Poland and Lithuania |
| Słowa kluczowe | eksport, import, towary rolno-spożywcze, Polska, Litwa |
| Key words | export, import, agri-food commodities, Poland, Lithuania |
| Abstrakt | W artykule omówiono wymianę handlową towarami rolno-spożywczymi Polski z Litwą. Mimo zróżnicowania rozmiarów i struktury rynków, kraje te są dla siebie ważnymi partnerami handlowymi. Eksport produktów rolno-spożywczych z Polski na Litwę sukcesywnie rośnie. W latach 2009–2015 odnotowano wzrost wartości eksportu o 75%. W 2015 r. eksport osiągnął 537 mln euro wobec 307 mln euro w 2009 r., a import – 264 mln euro wobec 83 mln euro w 2009 r. Polska uzyskuje dodatnie saldo w handlu produktami rolno-spożywczymi z Litwą. W 2015 r. wyniosło ono 273 mln euro i było o 22% większe niż w 2009 r. Dodatnie saldo utrzymuje się dzięki przewadze eksportu nad importem zwłaszcza mięsa czerwonego i mięsa drobiowego wraz z przetworami, a także owoców i warzyw (łącznie z przetworami), kawy oraz przetworów zbożowo-mącznych. Stały deficyt występuje w handlu rybami i ich przetworami, skrobią, a także produktami mleczarskimi i żywymi zwierzętami (poza żywcem drobiowym). |
| Abstract | In the following paper the trade exchange in agri-food commodities between Poland and Lithuania was presented. Despite the differences in market size and market structure, both countries remain important trade partners for each other. Export of agri-food commodities from Poland to Lithuania successively increases. Between 2009 and 2015 export value increased by 75%. In 2015 export value reached 537 mln EUR in comparison to 307 mln EUR noted in 2009, while import increased from 86 mln EUR in 2009 to 264 mln EUR in 2015. Poland gathers trade surplus in the agri-food commodity exchange with Lithuania. In 2015 trade surplus of Poland amounted to 273 mln EUR and was 22% higher than in 2009. The surplus retains mainly due to the superiority of export over import of red meat and poultry (including red meat and poultry products) as well as fruit and vegetables (including their products), coffee, cereal and milling products. The continuous imbalance is noted for fish and its products, starch, milk products and live animals (poultry livestock excluded). |
| Cytowanie | Trajer M. |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | TIRR_2016_n6_s113.pdf |
|
 |
| 203. |
Zeszyty Naukowe SGGW w Warszawie - Problemy Rolnictwa Światowego, 2016 |
|
Tłuczak A. Przestrzenne zmiany w strukturze produkcji rolnej w Unii Europejskiej
| Autor | Agnieszka Tłuczak |
| Tytuł | Przestrzenne zmiany w strukturze produkcji rolnej w Unii Europejskiej |
| Title | Spatial Changes in the Structure of Agricultural Production in the European Union |
| Słowa kluczowe | produkcja rolna, Unia Europejska, przestrzenna analiza shift-share |
| Key words | agricultural production, European Union, spatial shift share analysis |
| Abstrakt | Wiele zachodzących zjawisk, ich rozwój czy też kierunki zmian, uzależnione są od przestrzennych interakcji zachodzących pomiędzy sąsiadującymi regionami. Model przestrzennej analizy shift-share, który został wprowadzony do badań przez Nazarę i Hewingsa przedstawia przestrzennie zmodyfikowane stopy wzrostu (tempa zmian) poszczególnych wariantów zjawiska przez uwzględnienie temp wzrostu zjawiska w obszarach sąsiadujących. Celem artykułu jest analiza zmian struktury towarowej produkcji rolnej w krajach Unii Europejskiej według wybranych rodzajów produktów rolnych z zastosowaniem przestrzennej metody przesunięć udziałów. W opracowaniu dokonano oceny tempa zmian wielkości zjawiska oraz zidentyfikowano i oszacowano udział czynników strukturalnych, sektorowych oraz regionalnych (lokalnych, przestrzennych) w wielkości efektu globalnego (produkcji rolnej w Unii Europejskiej ogółem) w przekroju krajów członkowskich. |
| Abstract | Many phenomena, their growth or trends, are dependent on the spatial interactions between neighboring areas. The model of spatial shift-share analysis represents a spatially modified growth rate (rate of change) of the different options phenomenon by taking into account the phenomenon of increase in the neighboring area. The aim of the study is to analyze the changes in the commodity structure of agricultural production in the European Union according to the selected types of agricultural products using spatial shifts share analysis. The study assessed the rate of change in the size of the phenomenon and identified and estimated the share of structural, sectoral and regional factors (local spatial) in the size of the global effect (agricultural production in the European Union overall) of the EU countries. |
| Cytowanie | Tłuczak A. (2016) Przestrzenne zmiany w strukturze produkcji rolnej w Unii Europejskiej.Zeszyty Naukowe SGGW w Warszawie - Problemy Rolnictwa Światowego, t. 16(31), z. 2: 334-343 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | PRS_2016_T16(31)_n2_s334.pdf |
|
 |
| 204. |
Zeszyty Naukowe SGGW w Warszawie - Problemy Rolnictwa Światowego, 2016 |
|
Mucha M., Pietrzak M., Roman M. Zmiany we wspólnej organizacji rynku cukru a jego zasięg geograficzny
| Autor | Marcin Mucha, Michał Pietrzak, Monika Roman |
| Tytuł | Zmiany we wspólnej organizacji rynku cukru a jego zasięg geograficzny |
| Title | Changes of the Common Organization of Sugar Market and its Geographical Delineation |
| Słowa kluczowe | rynek cukru, metoda Elzinga-Hogarty, delimitacja rynku, test LIFO, test LOFI, wspólna organizacja rynku cukru |
| Key words | sugar market, Elzinga-Hogarty method, market delineation, test LIFO, test LOFI, the common organization of sugar market - CMO Sugar |
| Abstrakt | Celem artykułu było określenie oddziaływania zmian we wspólnej organizacji rynku cukru na jego zasięg geograficzny przy wykorzystaniu metody Elzinga-Hogarty. Badania przeprowadzono przed wprowadzeniem reformy, tj. w 2006 r. oraz obecnie, tj. po jej wdrożeniu. W artykule wykorzystano dane wtórne dotyczące produkcji, konsumpcji, importu i eksportu cukru na poziomie państw oraz Unii Europejskiej (UE) gromadzone przez International Sugar Organization. Zdefiniowany zasięg geograficzny rynku cukru można określić jako niemal globalny – zarówno w 2006, jak i w 2013 r. Zatem reforma przeprowadzona w UE (powodująca zmianę UE z eksportera netto w importera netto) nie wpłynęła zasadniczo na charakter rynku cukru. Pewnym zmianom uległa struktura krajów tworzących ten rynek, a także wzrósł jego udział w światowych obrotach. |
| Abstract | The aim of the paper was to determine the impact of changes in the common organization of sugar market on the geographical scope using the method Elzinga-Hogarty. The research was conducted before the introduction of the reform in 2006 and now after its implementation. We used secondary data on sugar production, consumption, imports and exports on country and European Union (EU)level gathered for by the International Sugar Organization. Defined geographical scope of the sugar market can be described as almost global - both in 2006 and in 2013. The reform conducted in the EU (the EU market change from a net exporter to a net importer) did not affect substantially on the sugar market’s geographical delineation. It changed moderately the structure of the countries that formed the market and increased share of such market in the global turnover of sugar. |
| Cytowanie | Mucha M., Pietrzak M., Roman M. (2016) Zmiany we wspólnej organizacji rynku cukru a jego zasięg geograficzny.Zeszyty Naukowe SGGW w Warszawie - Problemy Rolnictwa Światowego, t. 16(31), z. 2: 258-268 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | PRS_2016_T16(31)_n2_s258.pdf |
|
 |
| 205. |
Turystyka i Rozwój Regionalny, 2015 |
|
Bartak J. Rozwój w warunkach integracji gospodarczej w perspektywie ekonomii innego kanonu
| Autor | Jakub Bartak |
| Tytuł | Rozwój w warunkach integracji gospodarczej w perspektywie ekonomii innego kanonu |
| Title | Development in the conditions of economic integration in the perspective of Other Canon Economics |
| Słowa kluczowe | ekonomia innego kanonu, integracja, postęp technologiczny, innowacje |
| Key words | Other Canon Economics, integration, technological progress, innovation |
| Abstrakt | W artykule omówiono źródła rozwoju w perspektywie ekonomii innego kanonu. Możliwości rozwojowe omówione zostały w kontekście gospodarczej integracji. Na tej podstawie wysunięto wniosek, że problemy rozwojowe w Unii Europejskiej wynikają z niekorzystnej struktury produkcyjnej w państwach peryferyjnych UE, której sprzyja przyjęty model integracji. Konwergencja w UE oraz w innych ugrupowaniach integracyjnych może być uzyskana tylko poprzez rozwijanie we wszystkich krajach sektorów produkcji z rosnącymi przychodami marginalnymi. Liberalizacja rynków i spontaniczna dyfuzja innowacji nie jest w stanie sprostać temu zadaniu, konieczna jest natomiast aktywna polityka innowacyjna integrujących się państw |
| Abstract | The article discusses the sources of economic development in the perspective of The Other Canon. Development opportunities are discussed in the context of economic integration. On this basis, it is concluded that the development problems in the European Union stem from the unfavorable production structure in the peripheral countries of the EU. Convergence in the EU and in other integration areas can be achieved only by developing sectors of production with increasing marginal returns evenly spaced in every state. Markets liberalization and spontaneous diffusion of innovations are not able to meet that challenge, therefore it is necessary to undertake active innovation policy among all integrating countries. |
| Cytowanie | Bartak J. |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | TIRR_2015_n3_s7.pdf |
|
 |
| 206. |
Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, 2015 |
|
Łukasik G., Naczyński D. Rola struktury kapitału w kształtowaniu wartości przedsiębiorstwa (elementy teorii, doświadczenia praktyki)
| Autor | Gabriela Łukasik, Daniel Naczyński |
| Tytuł | Rola struktury kapitału w kształtowaniu wartości przedsiębiorstwa (elementy teorii, doświadczenia praktyki) |
| Title | The role of capital structure management (elements of the theory, experience, practice) |
| Słowa kluczowe | struktura kapitału, koszt kapitału, wartość przedsiębiorstwa, ryzyko finansowe |
| Key words | capital structure, cost of capital, company value, financial risk |
| Abstrakt | W strategii finansowej przedsiębiorstwa struktura kapitału odgrywa szczególną rolę, wpływając na stopień podejmowanego ryzyka finansowego. Poszukiwanie najlepszych źródeł finansowania, najbardziej efektywnych możliwości inwestowania, to podstawowe decyzje uczestników rynku finansowego. Stąd ważne jest pytanie, w jakim stopniu zmiany struktury kapitału decydują o wyborach inwestorów i związanej z tym wartości rynkowej spółek. W artykule zaprezentowano podstawowe elementy teorii struktury kapitału z próbą oceny jej wpływu na wartość rynkową przedsiębiorstw na polskim rynku kapitałowym. |
| Abstract | In the company’s financial strategy the capital structure plays a special role influencing the degree of financial risk taken. The search for the best sources of financing, the most effective investment opportunities are the basic decisions of financial market participants. Therefore, it is important to find the answer to the question how the changes of capital structure influence the investors’ choices and the company’s market valuation. The article presents basic elements of the theory of capital structure with an attempt to assess its impact on the market value of companies on Polish capital market. |
| Cytowanie | Łukasik G., Naczyński D. (2015) Rola struktury kapitału w kształtowaniu wartości przedsiębiorstwa (elementy teorii, doświadczenia praktyki).Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 112: 75-86 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | EIOGZ_2015_n112_s75.pdf |
|
 |
| 207. |
Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, 2015 |
|
Majewski J. Finansowe wsparcie polskiego pszczelarstwa środkami Unii Europejskiej
| Autor | Janusz Majewski |
| Tytuł | Finansowe wsparcie polskiego pszczelarstwa środkami Unii Europejskiej |
| Title | The financial support of Polish beekeeping by European Union’s funds |
| Słowa kluczowe | Polska, pszczelarstwo, wsparcie, zróżnicowanie regionalne |
| Key words | Poland, beekeeping, support, regional differentiation |
| Abstrakt | Pszczelarstwo stanowi ważny element rolnictwa. Celem pracy było określenie wielkości i struktury wsparcia pszczelarstwa po akcesji Polski do UE. Zaprezentowano wielkość i warunki wsparcia pszczelarstwa w ramach mechanizmu WPR Wsparcie rynku produktów pszczelich. Liczba wniosków o pomoc oraz wartość pomocy w ramach tego mechanizmu w latach 2005–2012 wzrosła. Wielkość wsparcia pszczelarstwa była zróżnicowana regionalnie. Najwyższe wsparcie występowało w województwach lubelskim, wielkopolskim i pomorskim, najniższe zaś w podlaskim. Zasadne jest kontynuowanie działań wspierających ten sektor rolnictwa ze względu na jego wagę dla produkcji roślinnej i środowiska naturalnego. |
| Abstract | Beekeeping is an important part of agriculture. The aim of the study was to determine the volume and structure of support for beekeeping after Polish accession to the EU. The volume and conditions of apiculture support under the mechanism of the CAP Support bee products market were presented. The number of applications for assistance and the amount of aid under this mechanism increased in 2005–2012. The amount of support for beekeeping differed by regions. The highest support was observed in the regions of Lublin, Wielkopolska and Pomerania and the lowest was in Podlasie. It is reasonable to continue actions in support of the agricultural sector, due to its importance for plant production and the environment. |
| Cytowanie | Majewski J. (2015) Finansowe wsparcie polskiego pszczelarstwa środkami Unii Europejskiej.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 110: 67-79 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | EIOGZ_2015_n110_s67.pdf |
|
 |
| 208. |
Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, 2015 |
|
Nowaczyk P. Analiza wpływu przystąpienia Polski do Unii Europejskiej na krajowe rybołówstwo morskie
| Autor | Piotr Nowaczyk |
| Tytuł | Analiza wpływu przystąpienia Polski do Unii Europejskiej na krajowe rybołówstwo morskie |
| Title | The effects of the Polish EU membership on the national sea fishing |
| Słowa kluczowe | integracja europejska, rybołówstwo morskie, restrukturyzacja sektora rybackiego |
| Key words | European integration, sea fishing, restructuring of the fishery sector |
| Abstrakt | Polska po przystąpieniu do Unii Europejskiej została objęta regulacjami Wspólnej Polityki Rybackiej, czego następstwem była restrukturyzacja polskiego rybołówstwa morskiego na niespotykaną dotychczas skalę. Zmiany objęły flotę połowową oraz porty rybackie. Od 2004 roku rozpoczął się intensywny proces redukcji polskiej floty rybackiej, której potencjał był zbyt duży do stale zmniejszających się zasobów ryb bałtyckich. Wycofanie z eksploatacji znacznej części floty rybackiej zmniejszyło presje na połów zagrożonych przełowieniem gatunków ryb oraz zwiększyło kwoty połowowe dla pojedynczych jednostek rybackich. Negatywną konsekwencją zmian było zmniejszenie zatrudnienia w sektorze połowów, jednak tylko nieliczni z rybaków na stałe stracili pracę. Zaniedbywane inwestycyjnie przez lata porty i przystanie rybackie dzięki środkom unijnym zostały unowocześnione. Dokonano modernizacji zdekapitalizowanej infrastruktury. Poprawiły się warunki postoju jednostek rybackich w portach. Struktury rybackie wyposażono w niezbędne urządzenia i obiekty. Przyczyniły się one do poprawy warunków przeładunku, magazynowania oraz dystrybucji połowów morskich. Bilans dotychczasowego dziesięcioletniego członkostwa Polski w Unii Europejskiej dla polskiego rybołówstwa morskiego należy ocenić pozytywnie. Krajowe rybołówstwo morskie wymagało wielu zmian. Integracja europejska tylko przyśpieszyła proces restrukturyzacji, jednocześnie łagodząc jego negatywne skutki. Należy w przyszłości oczekiwać kontynuacji pozytywnego trendu zmian w polskim rybołówstwie morskim. |
| Abstract | After its accession to the EU, Poland became subject to the regulations of the Common Fishery Policy and as a result Polish sea fishing underwent restructuring on an unprecedented scale. The changes included the fishing fleet and the fishing seaports. An intensive process of reducing Polish fishing fleet, whose potential was too large in relation to the continually decreasing fish resources in the Baltic Sea, began in 2004. As a significant number of fishing vessels were removed from service, the pressure on fishing for species endangered with overfishing diminished, while the fishing quotas for individual fishing vessels increased. A negative consequence of these changes were reductions in employment in the fishing sector, however, only a few fishermen lost their jobs permanently. Ports and harbors, which had been neglected in terms of the investments made, were modernized owing to EU funding. The decapitalized infrastructure was modernized, and the mooring conditions for vessels stopping at seaports improved. Necessary equipment and objects were provided for fishing structures, which contributed to the improvement in the conditions of transshipment, storage, and distribution of sea fishing. The assessment of Poland’s hitherto ten-year membership in the EU and its effects on Polish sea fishing should be positive. Polish sea fishing sector required changes. European integration only accelerated the restructuring process while simultaneously mitigating its negative effects. The continuation of the positive trend of changes in the national sea fishing is to be expected. |
| Cytowanie | Nowaczyk P. (2015) Analiza wpływu przystąpienia Polski do Unii Europejskiej na krajowe rybołówstwo morskie.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 110: 81-95 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | EIOGZ_2015_n110_s81.pdf |
|
 |
| 209. |
Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, 2015 |
|
Sierpińska-Sawicz A. Zadania i miejsce komórki controllingu w przedsiębiorstwie
| Autor | Agata Sierpińska-Sawicz |
| Tytuł | Zadania i miejsce komórki controllingu w przedsiębiorstwie |
| Title | The tasks and place of controlling department in the company |
| Słowa kluczowe | kontroler, komórka controlling, podporządkowanie komórki controllingu |
| Key words | controller, controlling department, controlling department submission |
| Abstrakt | W artykule zaprezentowane zostały zadania i miejsce komórki controllingu w strukturze organizacyjnej przedsiębiorstwa. Na jej czele stoi kontroler, który pełni funkcję doradcy ekonomicznego zarządu. Jej głównym zadaniem jest opracowywanie planów operacyjnych i strategicznych, budżetowanie kosztów, przychodów i wyników w krótkich okresach czasu, monitorowanie odchyleń od budżetów i planów oraz wyjaśnianie przyczyn tych odchyleń. Rozwiązania dotyczące roli i miejsca komórki controllingu w strukturze organizacyjnej przedsiębiorstw są zindywidualizowane i elastycznie dostosowywane do potrzeb zarządu. Potwierdzają to zaprezentowane w artykule przykłady empiryczne. W pierwszym okresie wdrażania controllingu komórka controllingu jest podporządkowana prezesowi zarządu. Po utrwaleniu jej pozycji w przedsiębiorstwie komórka ta podlega wiceprezesowi do spraw finansowych. W krajowych grupach kapitałowych oprócz komórki controllingu operacyjnego wydzielane są działy controllingu finansowego lub działy nadzoru kapitałowego nad spółkami zależnymi. W korporacjach międzynarodowych komórki controllingu występują na kilku szczeblach struktury organizacyjnej i podporządkowane są controllerowi centralnemu. |
| Abstract | The paper presents the tasks and place of controlling department in the company. The controller, who is at its forefront, plays the role of economic advisor for the management board. The main tasks of the department are to prepare operational as well as strategic plans, budgeting of costs, revenues and results within short period of time, monitoring the deviations from the budgets and plans and investigating the source of these deviations. The solutions regarding to the role and the place of controlling department in organizational structure are very individual and flexibly adopted to the management board needs. This is proven by the empirical examples given in this paper. In the first stage of controlling introduction process, controlling department is subordinated to CEO. Later, when the position of the department is settled in the company, the CFO takes the control over it. In domestic capital groups financial controlling departments or capital supervision departments over subsidiary companies are additionally formed. In international corporations there are controlling departments on several levels of organizational structure, subordinated to the central controller. |
| Cytowanie | Sierpińska-Sawicz A. (2015) Zadania i miejsce komórki controllingu w przedsiębiorstwie.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 112: 125-136 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | EIOGZ_2015_n112_s125.pdf |
|
 |
| 210. |
Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, 2015 |
|
Utzig M. Wydatki wiejskich i miejskich gospodarstw domowych na dobra i usługi konsumpcyjne a ich ceny
| Autor | Monika Utzig |
| Tytuł | Wydatki wiejskich i miejskich gospodarstw domowych na dobra i usługi konsumpcyjne a ich ceny |
| Title | Rural and urban households’ expenditures on consumer goods and services and its prices |
| Słowa kluczowe | wiejskie i miejskie gospodarstwa domowe, struktura wydatków konsumpcyjnych, ceny dóbr i usług konsumpcyjnych |
| Key words | rural and urban households, consumption pattern, consumer goods and services prices |
| Abstrakt | W opracowaniu przedstawiono wydatki na towary i usługi konsumpcyjne oraz ich zmiany w wiejskich i miejskich gospodarstwach domowych w latach 2006– –2014. Przeanalizowano również zmiany cen wydatków konsumpcyjnych w tym okresie z wykorzystaniem danych Głównego Urzędu Statystycznego. W okresie 2006–2014 udział wydatków na odzież i obuwie oraz na hotele i restauracje zwiększył się w ujęciu realnym zarówno w wiejskich, jak i miejskich gospodarstwach domowych, co może być ocenione pozytywnie. Zróżnicowanie struktury wydatków konsumpcyjnych między wiejskimi a miejskimi gospodarstwami domowymi zmniejszyło się w latach 2006–2014. |
| Abstract | The paper presents rural and urban households’ expenditures on consumption goods and services and their change in years 2006–2014. Consumption expenditure price changes in this span was also analysed with the use of Central Statistical Office’s data. In the analysed years the share of expenditure on clothing and footwear and on restaurants and hotels increased in real terms in both rural and urban households, what can be evaluated positively. Consumption expenditure structure differences between urban and rural households decreased between 2006 and 2014. |
| Cytowanie | Utzig M. (2015) Wydatki wiejskich i miejskich gospodarstw domowych na dobra i usługi konsumpcyjne a ich ceny.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 112: 181-192 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | EIOGZ_2015_n112_s181.pdf |
|
 |
| 211. |
Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, 2015 |
|
Drabarczyk K., Wrzesińska-Kowal J. Rozwój rolnictwa ekologicznego w Polsce
| Autor | Katarzyna Drabarczyk, Joanna Wrzesińska-Kowal |
| Tytuł | Rozwój rolnictwa ekologicznego w Polsce |
| Title | The development of organic farming in Poland |
| Słowa kluczowe | rolnictwo ekologiczne, zrównoważony rozwój, produkcja ekologiczna, certyfikowanie produktów |
| Key words | organic agriculture, sustainable development, organic production, certification of products |
| Abstrakt | Celem artykułu jest przedstawienie stanu i przyczyn rozwoju rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach 2003–2014 w odniesieniu do wybranych krajów świata. Ukazano czynniki sprzyjające rozwojowi produkcji ekologicznej, warunki certyfikowania produktów, rozwój produkcji ekologicznej na świecie oraz strukturę i perspektywy rozwoju polskiego rolnictwa ekologicznego. |
| Abstract | The aim of the article is to present the state of and reasons for the development of organic farming in Poland in the years 2003–2014 in selected countries. It shows the factors conducive to the development of organic production, the conditions for the certification of products, development of organic production in the world and the structure and prospects of development of the Polish farming. |
| Cytowanie | Drabarczyk K., Wrzesińska-Kowal J. (2015) Rozwój rolnictwa ekologicznego w Polsce.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 111: 19-31 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | EIOGZ_2015_n111_s19.pdf |
|
 |
| 212. |
Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, 2015 |
|
Maśniak J. Cykl koniunkturalny w rolnictwie z perspektywy austriackiej szkoły ekonomii
| Autor | Jacek Maśniak |
| Tytuł | Cykl koniunkturalny w rolnictwie z perspektywy austriackiej szkoły ekonomii |
| Title | Business cycle in agriculture from the Austrian economics perspective |
| Słowa kluczowe | austriacka szkoła ekonomii, cykl koniunkturalny, struktura produkcji |
| Key words | Austrian school of economics, business cycle, production structure |
| Abstrakt | Celem artykułu jest przedstawienie zjawiska cykliczności w polskim rolnictwie z perspektywy austriackiej szkoły ekonomii. Teoria cyklu koniunkturalnego według austriackiej szkoły ekonomii twierdzi, że główną przyczyną cyklu koniunkturalnego jest ekspansywna polityka pieniężna. Prowadzi ona do wydłużania struktury produkcji w fazie wzrostowej, gdzie największy rozwój przeżywają sektory czasowo najdalej odsunięte od konsumenta. Jednak w fazie recesji sektory te notują również największe spadki. W świetle tej teorii rolnictwo, jako sektor surowcowy, jest względnie podatne na wahania cykliczne produkcji. Badania przeprowadzone dla polskiej gospodarki w latach 1999–2013 wykazały, że wahania cykliczne produkcji globalnej i końcowej rolnictwa były mniejsze niż artykułów żywnościowych, lecz mniejsze niż produkcji przemysłowej ogółem. |
| Abstract | The aim of the article is to present the business cycle in Polish agriculture from the Austrian school of economics perspective. According to the Austrian business cycle theory, the main cause of business cycle is an expansionary monetary policy. It leads to lengthening the production structure in the growth phase. The largest growth is observed in sectors situated far away from the consumer. However, in the recession phase these sectors face the biggest downswings. The agriculture is relatively prone to fluctuations of production. A study carried out for the Polish economy in years 1999–2013 showed that the fluctuations of global and final agriculture output was larger than the food production, but smaller than the industry production. |
| Cytowanie | Maśniak J. (2015) Cykl koniunkturalny w rolnictwie z perspektywy austriackiej szkoły ekonomii.Zeszyty Naukowe SGGW - Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 111: 111-121 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | EIOGZ_2015_n111_s111.pdf |
|
 |
| 213. |
Annals of Marketing Management and Economics, 2015 |
|
Franke A., Hys K. (Not) using private labels – the dilemma of independent aftermarket companies in Poland
| Autor | Alfred Franke, Katarzyna Hys |
| Tytuł | (Not) using private labels – the dilemma of independent aftermarket companies in Poland |
| Title | |
| Słowa kluczowe | |
| Key words | Independent Automotive Aftermarket (IAM), SDCM in Poland, private label (PL), national brand (NB) – called in the automotive business “established brands”, possibilities and barriers of development |
| Abstrakt | |
| Abstract | In the present study, we discuss the role of private label (PL) in the context of the development of the independent automotive market (IAM) in Poland. We also seek to define a structural model for PLs, with regard to the IAM market in Poland. The article presents the results of the analysis of the literature on the subject as well as of interactive pilot research conducted among 80% of the IAM market in Poland. The research was conducted on 28 November 2013, during the 8th conference organised by the Association of Automotive Parts Distributors and Producers in Warsaw. In Poland, private labels are used most of all by trading companies. Independent aftermarket companies represent the sector of production and distribution. This difference is the result of decisions concerning the implementation of private labels in the automotive industry. Although the notion of private labels is known in the automotive industry there are barriers to introducing them nationally. The article presents the challenges and limitations of developing PL among Polish IAM entrepreneurs and proposes a PL strategy model. The overview and research results will allow IAM decision-makers to analyse the possibilities and threats that implementing private labels into their structures carries. As far as we know, the analysis and research presented here are among the first empirical explorations aimed at filling the IAM knowledge gap. Moreover, there is no comparative international research in this field, suggesting the need for further in-depth research. The analysis and research material makes the paper an original contribution to the development in this field. |
| Cytowanie | Franke A., Hys K. |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | AMME_2015_n1_s33.pdf |
|
 |
| 214. |
Annals of Marketing Management and Economics, 2015 |
|
Isle T., Mostert A. On motivation and enterprise education – ensuring manageable goals and objectives
| Autor | Timothy Isle, Andre Mostert |
| Tytuł | On motivation and enterprise education – ensuring manageable goals and objectives |
| Title | |
| Słowa kluczowe | |
| Key words | motivation, entrepreneurial, student enterprise, enterprise education, curriculum development, utility maximization, intrinsic motivation, extrinsic motivation, risk taking,managerial ability, business ideas, enterprise education outcomes |
| Abstrakt | |
| Abstract | There is growing recognition that the standard approach to motivation, referred to as Motivation 2.0 is not necessary adequate for assessing the contemporary drivers for students and budding entrepreneurs. Some have argued that the concept of goal setting may act as much as an inhibitor as a motivator. This perspective on goal setting can, prima facie, be very relevant to the entrepreneurial educator. In this research exercise the contemporary thinking on motivation and motivational approached will be explored and applied to the development of entrepreneurial education curriculum development and pedagogic structures. Those entrusted with the nurturing and development of any innate entrepreneurial potential must ensure that the teaching and learning environment is dynamic and as individualized as possible. Key to any individualized delivery mechanism is a coherent understanding of motivational factors and activities. Effective curriculum development for entrepreneurial training demands an integrated understanding of motivators which must be driven extracurricular, while enterprise education continues to become embedded in educational delivery structures. This paper addresses these demands and acts as a primer for how this could be achieved. |
| Cytowanie | Isle T., Mostert A. |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | AMME_2015_n1_s53.pdf |
|
 |
| 215. |
Annals of Marketing Management and Economics, 2015 |
|
Borowska A. Outdoor markets as a regional food distribution channel in Poland between 2004 and 2013
| Autor | Agnieszka Borowska |
| Tytuł | Outdoor markets as a regional food distribution channel in Poland between 2004 and 2013 |
| Title | |
| Słowa kluczowe | |
| Key words | domestic trade, direct sales, outdoor markets, regional products (PDO, PGI) |
| Abstrakt | |
| Abstract | The article examines the importance of all-year and seasonal outdoor markets in the supply chain of regional food with PDO and PGI geographical indications. The author elaborates on changes to sales levels and the structure of outdoor markets in Poland in the years 2004–2013. She looks at the role outdoor markets play in the food supply chain, including the supply of regional food, especially agricultural products. She used consumer surveys as a primary source of information and data from Poland’s Central Statistical Office as a secondary source. The article concludes with reflections on the possibility of developing direct sales of regional foods in Poland’s outdoor markets in the context of consumer expectations. |
| Cytowanie | Borowska A. |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | AMME_2015_n2_s5.pdf |
|
 |
| 216. |
Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing, 2015 |
|
Wicki L. Regionalne zróżnicowanie realizacji działania „Modernizacja gospodarstw rolnych” w ramach PROW 2007-2013
| Autor | Ludwik Wicki |
| Tytuł | Regionalne zróżnicowanie realizacji działania „Modernizacja gospodarstw rolnych” w ramach PROW 2007-2013 |
| Title | REGIONAL DIFFERENTIATION OF REALIZATION OF THE MEASURE “MODERNIZATION OF AGRICULTURAL HOLDINGS” WITHIN RDP 2007-2013 |
| Słowa kluczowe | Program Rozwoju Obszarów Wiejskich, modernizacja gospodarstw rolnych, inwestycje, zróżnicowanie regionalne, Wspólna Polityka Rolna |
| Key words | Rural Development Programme, modernization of agricultural holdings, investments, regional diversity, the Common Agricultural Policy |
| Abstrakt | Celem opracowania jest ocena regionalnego zróżnicowania wykorzystania środków w ramach działania „Modernizacja gospodarstw rolnych”. Wykorzystano dane Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz statystyki Głównego Urzędu Statystycznego. Analizą objęto okres realizacji działania, czyli lata 2007-2015. Na działanie „Modernizacja gospodarstw rolnych” wydatkowano 9,6 mld złotych, czyli około 14% budżetu PROW 2007-2013. Ze wsparcia skorzystało ponad 73 tysiące gospodarstw, czyli 5,4% ogółu gospodarstw rolnych w Polsce i 15% gospodarstw powyżej 4 ESU. Średnia kwota dofinansowania na 1 projekt wynosiła 130 tys. złotych, co przy założeniu 50% udziału własnego daje wartość 260 tys. zł na jeden projekt. Zaobserwowano znaczne zróżnicowanie regionalne w realizacji działania. W województwach o rozdrobnionej strukturze agrarnej intensywność realizacji była niższa ze względu na małą siłę ekonomiczną gospodarstw. W regionach z dominacją dużych gospodarstw wykorzystanie środków z programu było wyższe i przyczyniało się głównie do zwiększenia technicznego uzbrojenia pracy. Stwierdzono także istotną dodatnią zależność między średnią wielkością gospodarstw i między poziomem produkcji towarowej na 1 ha, a intensywnością korzystania z tego działania. Działanie „Modernizacja gospodarstw rolnych” prowadziło przede wszystkim do rozwoju gospodarstw nastawionych prorynkowo o większej niż przeciętna sile ekonomicznej. |
| Abstract | The aim of the study is to assess regional differentiation of the use of funds under the measure "Modernisation of agricultural holdings". Data from the reports of the Agency for Restructuring and Modernisation of Agriculture and the Central Statistical Office were used in the analysis. The analysis covered the years 2007-2015, it is the whole period of the RDP realization. On the implementation of the measure "Modernisation of agricultural holdings" 9.6 billion PLN has been spent (14% of the budget of the RDP 2007-2013). About 73 thousand farms received support, that is 5.4% of all farms in Poland and 15% of farms with size above 4 ESU. The average grant for one project was 130 thousand PLN, which with a 50% the participation of the farmer funds gives a value of 260 thousand PLN per project. There were a significant regional differences in the implementation of the measure. In the provinces with fragmented agrarian structure intensity of its implementation was lower due to the low economic strength of the farms. In the regions, with the dominance of large farms use of funds from this measure was higher and contributes mainly to increase the capital/labor ratio. It was also found that there is a significant positive correlation between the intensity of the use of this measure and 1) the average size of farms, 2) the level of production sold per 1 ha in the province level. The measure "Modernisation of agricultural holdings" led primarily to the development of commercial farms with higher-than-average economic strength. |
| Cytowanie | Wicki L. (2015) Regionalne zróżnicowanie realizacji działania „Modernizacja gospodarstw rolnych” w ramach PROW 2007-2013.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 14(63): 147-160 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | PEFIM_2015_n63_s147.pdf |
|
 |
| 217. |
Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing, 2015 |
|
Wilk I. Ekologiczne aspekty działań marketingowych gospodarstw ekoagroturystycznych w Polsce
| Autor | Iwona Wilk |
| Tytuł | Ekologiczne aspekty działań marketingowych gospodarstw ekoagroturystycznych w Polsce |
| Title | ECOLOGICAL ASPECTS OF ECOAGRITOURISM FARMS’ IN POLAND MARKETING ACTIVITIES |
| Słowa kluczowe | ekoagroturystyka, instrumenty marketingowe |
| Key words | ecoagritourism, marketing tools |
| Abstrakt | Skuteczność działań marketingowych realizowanych przez gospodarstwa ekoagroturystyczne w ich aktywności rynkowej zależy od struktury oferty przystającej jak najlepiej do potrzeb konsumentów poszukujących szeroko rozumianej ekologicznej formy wypoczynku, uwzględniającej oprócz niezanieczyszczonego otoczenia również inne jej aspekty. Aby zaspokoić potrzeby tej grupy odbiorców należy zadbać o to, by oferta gospodarstw ekoagroturystycznych realizowana w obszarze wykorzystywanych instrumentów marketingowych podkreślała ekologiczne aspekty takiej formy wypoczynku. Celem artykułu jest określenie kształtu dostępnej proekologicznej oferty gospodarstw ekoagroturystycznych w Polsce. W badaniu gospodarstw ekoagroturystycznych wykorzystano metodę wywiadu w oparciu o technikę, jaką był wywiad telefoniczny z wykorzystaniem standaryzowanego kwestionariusza wywiadu opracowanego przez autorkę niniejszego artykułu. Badanie gospodarstw ekoagroturystycznych zostało przeprowadzone przez agencję badawczą. Zrealizowane badania pokazały, że gospodarstwa ekoagroturystyczne w odniesieniu do analizowanych obszarów ich oferty uwzględniają w sposób mało zróżnicowany jej ekologiczne aspekty. Wobec wzrastającej świadomości ekologicznej ekoagroturystów działania te powinny być bardziej różnorodne i realizowane w sposób kompleksowy w obszarze wykorzystywanych instrumentów marketingowych. |
| Abstract | Effectiveness of marketing activities carried out by ecoagritourism farms in their market activity depends on the offer structure matching in the best way the needs of consumers looking for the broadly-taken ecological form of recreation including, except of an unpolluted environment, also its other aspects. To meet the needs of this target market it should be ensured that the ecoagritourism farms offer, implemented within the used marketing instruments, emphasizes the environmental aspects of this form of recreation. The purpose of the article is to describe the scope of the available ecological offer of the ecoagritourism farms in Poland. In a study of ecoagritourism farms the interview method was used based on the telephone interview with the use of standardized interview questionnaire developed by the author of this article. The survey of ecoagritourism farms has been carried out by the research agency. The research shows that ecoagritourism farms, in relation to the analyzed areas of their offer, include its ecological aspects in a way that is little diversified. In view of growing environmental awareness of ecoagritourists these actions should be more diverse and implemented in a comprehensive manner in the area of the used marketing instruments. |
| Cytowanie | Wilk I. (2015) Ekologiczne aspekty działań marketingowych gospodarstw ekoagroturystycznych w Polsce.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 14(63): 161-171 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | PEFIM_2015_n63_s161.pdf |
|
 |
| 218. |
Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, 2015 |
|
Ziętara W. Społeczny czy ekonomiczny charakter reform rolnych w Polsce w okresie między- i powojennym
| Autor | Wojciech Ziętara |
| Tytuł | Społeczny czy ekonomiczny charakter reform rolnych w Polsce w okresie między- i powojennym |
| Title | SOCIAL OR ECONOMIC NATURE OF THE AGRICULTURAL REFORMS IN POLAND DURING THE INTER- AND POST-WAR |
| Słowa kluczowe | gospodarstwo, reforma rolna, struktura agrarna |
| Key words | farm, agricultural system reform, farm structure |
| Abstrakt | W opracowaniu omówiono przesłanki, podstawy prawne i zakres reform rolnych przeprowadzonych w Polsce w okresie międzywojennym i po drugiej wojnie światowej. Głównymi celami reform w pierwszym okresie było rozwiązanie problemów społecznych na wsi przez poprawę struktury obszarowej gospodarstw, dzięki zwiększeniu liczby i udziału gospodarstw rodzinnych kosztem gospodarstw wielkoobszarowych. W okresie powojennym przeprowadzono reformy, przyjmując przesłanki ideologiczne. W latach 1919-1938 łącznie rozparcelowano 2654,8 tys. ha gruntów i utworzono 1051 tys. nowych gospodarstw. W latach 1944-1950 zakres reform był większy. W tym czasie rozparcelowano 6070,1 tys. ha gruntów. W okresie międzywojennym przejmowanie ziemi od właścicieli na cele reformy odbywało się z wypłatą odszkodowań, natomiast w okresie po 1944 r. bez odszkodowania. Skutki reform, zwłaszcza w okresie powojennym, okazały się krótkookresowe. Przeprowadzone reformy rolne nie rozwiązały społecznych problemów wsi. |
| Abstract | In the article there was presented some premises, legal basis and scope of the agricultural reforms in Poland between World Wars and after II World War. The main purpose of the agricultural reform was improvement of agricultural area structure, by incensement of share of individual family farms at the cost of the large agricultural farms. During the period 1919-1938 there have been allocated 2 654 800 ha of land. In result of that reform 1 051 000 of new farms was established. In the period 1944-1950 the range of reform was even greater. There were allocated 6070 thousands ha of agricultural land, mainly to the new established farms (92%). Taking over of the agricultural land for the reform purposes, between the World Wars, was made with compensation to the owners but after 1944 the compensation was abolished. Results of the reforms, especially in the post-war period occurred short-lived. In effect those agricultural reforms haven’t solved the problems of the rural areas. |
| Cytowanie | Ziętara W. (2015) Społeczny czy ekonomiczny charakter reform rolnych w Polsce w okresie między- i powojennym.Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 102, z. 1: 31-45 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | RNR_2015_n1_s31.pdf |
|
 |
| 219. |
Zarządzanie Finansami i Rachunkowość, 2015 |
|
Wasilewski M., Zabadała P. Kształtowanie struktury majątkowo-kapitałowej w opiniach zarządzających przedsiębiorstwami rolniczymi
| Autor | Mirosław Wasilewski, Piotr Zabadała |
| Tytuł | Kształtowanie struktury majątkowo-kapitałowej w opiniach zarządzających przedsiębiorstwami rolniczymi |
| Title | The assets and capital structure relations in opinion of management of agricultural companies |
| Słowa kluczowe | relacje majątkowo-kapitałowe; relacje aktywów obrotowych do trwałych; relacje kapitału stałego do wybranych składników majątkowych |
| Key words | the relationship of assets and equity; the relationship of current assets and fixed assets; relation of fixed capital to assets |
| Abstrakt | W opracowaniu przedstawiono opinię zarządzających przedsiębiorstwami rolniczymi z zakresu analizy relacji aktywów obrotowych do aktywów trwałych. Określono także opinie na temat analizy składników majątkowych i źró- deł ich finansowania oraz preferencyjnego wykorzystania kredytów w finansowaniu majątku. Kształtowanie się relacji aktywów obrotowych do trwałych analizowało średnio 57,6% zarządzających, a głównym motywem ich przeprowadzania był wpływ na płynność finansową przedsiębiorstw. Zarządzający analizują relacje kapitału stałego do wybranych składników majątkowych ze względu na bezpieczeństwo w funkcjonowaniu w dłuższym czasie. Zarządzający zwracają szczególną uwagę na przeprowadzanie analiz między poszczególnymi składnikami majątku, a źródłami ich finansowania. W tym zakresie przedsiębiorcy opowiedzieli się za tym, aby majątek trwały był finansowany kapitałem własnym oraz zobowią- zaniami długoterminowymi. Przedsiębiorcy stwierdzili, iż preferencyjny kredyt długoterminowy zaciągają do finansowania majątku trwałego ze względu na to, iż jest najtańszym źródłem finansowania. Zarządzający kredyt krótkoterminowy przeznaczają głównie na zakup materiałów do produkcji, jednak zdecydowanie wolą finansować majątek obrotowy kapitałem własnym. |
| Abstract | The paper presents the opinion of management of agricultural enterprises in the field of analysis of current assets to fixed assets relationship. Conducted research also analyzed the managers opinion concerning assets components and sources of their funding and preferential use of loans. The relationship of current assets to fixed were analyzed on average by 57.6% of managers, and the main motive for their perform was the impact on the financial liquidity of companies. Managers analyze the relationship of constant capital to certain components of assets on account of the long-term operating performance security. Managers pay special attention to analyzes relation between chosen assets and the sources of their funding. In this respect, entrepreneurs opted for financing fixed assets by equity and foreign long-term liabilities. Entrepreneurs have found that the preferential long-term credit cover the fixed assets financing due to the fact that it is the cheapest source of financing. Managers spend mainly the short-term credit to purchase materials for production, however they prefer to finance current assets by equity capital. |
| Cytowanie | Wasilewski M., Zabadała P. (2015) Kształtowanie struktury majątkowo-kapitałowej w opiniach zarządzających przedsiębiorstwami rolniczymi.Zarządzanie Finansami i Rachunkowość, nr 1: 103-118 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | ZFIR_2015_n1_s103.pdf |
|
 |
| 220. |
Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, 2015 |
|
Karwat-Woźniak B. Zasoby pracy w polskim rolnictwie indywidualnym i ich wykorzystanie
| Autor | Bożena Karwat-Woźniak |
| Tytuł | Zasoby pracy w polskim rolnictwie indywidualnym i ich wykorzystanie |
| Title | LABOUR POTENTIAL AND INPUT IN POLISH AGRICULTURE |
| Słowa kluczowe | ludność rolnicza, aktywność zawodowa, zatrudnienie w rolnictwie indywidualnym, nakłady pracy, najem siły roboczej |
| Key words | agricultural population, professional activity, employment in individual agriculture, labour input, labour force hire |
| Abstrakt | Celem artykułu jest określenie zmian liczebności, cech społeczno-demograficznych i aktywności zawodowej populacji związanej z użytkownikiem indywidualnego gospodarstwa rolnego oraz wykorzystania potencjału pracy. Rozpoznano także przeobrażenia w nakładach i stosunkach pracy w rolnictwie indywidualnym oraz czynniki warunkujące zachodzące zmiany. Pracę przygotowano na podstawie wyników panelowych badań terenowych prowadzonych przez IERiGŻ-PIB, głównie z lat 2000, 2005 i 2011. Ankieta obejmowała swoim zasięgiem wszystkie gospodarstwa rolne o powierzchni powyżej 1 ha UR, będące w dyspozycji osób fizycznych, położone w 76 wsiach z różnych regionów kraju. Miejscowości były dobrane celowo, tak by wielkość badanych gospodarstw była proporcjonalna do rzeczywistej struktury obszarowej indywidualnych gospodarstw rolnych. Każdorazowo badaniem objęto 0,2% faktycznej liczby indywidualnych gospodarstw rolnych, a próbę badawczą w 2011 r. stanowiło 3,3 tys. gospodarstw. Materiał z badań terenowych został uzupełniony o dane GUS. Badania wykazały systematyczne zmniejszanie populacji związanej z użytkownikiem indywidualnego gospodarstwa rolnego, a tempo tego procesu było wyznaczane nie tylko skalą ubytku gospodarstw, ale również migracjami. Nieznacznie zauważalnym symptomom starzenia się towarzyszył wzrost poziomu skolaryzacji i dywersyfikacji aktywności zawodowej ludności rolniczej. Te tendencje skutkowały spadkiem zatrudnienia i profesjonalizacją stosunków pracy w rolnictwie. Jednak nadal ten sektor cechuje nadmierne zatrudnienie i duża skala niewykorzystanych zasobów pracy. |
| Abstract | The presented analysis assessed changes in resources and use of labour force of individual agriculture in 1992-2011, with particular emphasis on the final preparatory period and the years of participation in EU structures. The length of the analysis period allows the conclusion to be drawn that the population related to the user of an individual agricultural holding experiences significant quantitative and qualitative transformations. It was found that the population associated with the user of an individual agricultural holding systematically decreased and the pace of this process was determined not only by the scale of the loss of agricultural holdings, but also migration. Minor demographic trends were accompanied by an increase in school enrolment ratio and diversification of professional activity of the agricultural population. These trends resulted in a decrease in employment and professionalisation of labour relations in agriculture. However, this segment is still characterised by excessive employment and high scale of unused labour resources (16% - rate of unnecessary workers). |
| Cytowanie | Karwat-Woźniak B. (2015) Zasoby pracy w polskim rolnictwie indywidualnym i ich wykorzystanie.Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, t. 102, z. 1: 70-84 |
| HTML | wersja html |
| Pełny tekst | RNR_2015_n1_s70.pdf |
|
 |