Wyniki wyszukiwania

Autor	Stanisław Bielski
Tytuł	Produkcja surowców energetycznych w Polsce w kontekście Wspólnej Polityki Rolnej
Title	Energy Feedstock Production in Poland in the Context of the Common Agricultural Policy
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Celem artykułu było przeanalizowanie wsparcia WPR do produkcji surowców energetycznych pochodzenie rolniczego w Polsce, a także prognoza krajowego zapotrzebowania materiału roślinnego do przetworzenia na biokomponenty. Obserwowane zmiany klimatyczne przypisywane także działalności rolniczej. Jednym ze sposobów ograniczenia niekorzystnego oddziaływania na środowisko naturalne paliw kopalnych (ciekłych i stałych) może być wykorzystanie odnawialnych źródeł energii. Rolnictwo jest producentem biomasy służącej do produkcji biokomponentów paliw płynnych, a także surowców do substytucji paliw stałych. Unia Europejska widząc potrzebę stymulacji produkcji biomasy na cele energetyczne wprowadziła szereg aktów prawnych wymuszających stosowanie biopaliw na terenie Wspólnoty. Rolnicy, jako producenci surowców, otrzymywali wsparcie finansowe do upraw energetycznych, początkowo z budżetu państwa, a w latach 2007-2009 w ramach WPR, zwiększając dochody z prowadzonej działalności rolniczej. Obecnie biopaliwa płynne są wytwarzane z surowców konsumpcyjnych lub paszowych. Problem ten od dawna budzi kontrowersje, a nawet otwartą polemikę wielu autorytetów odnośnie wpływu paliw roślinnych na cenę i dostępność żywności.
Abstract	The purpose of this paper was to analyze the CAP support energy production of agricultural origin in Poland, as well as forecast demand of plant feedstock to be processed into biocomponents. The observed climate changes are assigned e.g. agricultural activity. One of the way to reduce the adverse environmental impact of fossil fuels (liquid and solid) can be using renewable energy sources. Agriculture is a producer of the biomass for the production of biocomponents, as well as feedstock for conversion solid fuels. The European Union stimulated the production of biomass for energy purposes has introduced a number of laws that enforce the use of biofuels in the Community. Farmers, as producers of raw materials, received financial support for energy crops in the CAP. Currently, liquid biofuels are produced from raw materials consumption or animal feed. This problem is very controversial, and even an open polemic many authorities on the impact of plant fuels on price and availability of food.
Cytowanie	Bielski S. (2012) Produkcja surowców energetycznych w Polsce w kontekście Wspólnej Polityki Rolnej.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 47-59
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s47.pdf

Autor	Agnieszka Biernat-Jarka
Tytuł	Finansowanie płatności bezpośrednich z budżetu Unii Europejskiej, w latach 2007-2011
Title	Financing of Direct Payments from the EU Budget, in 2007-2011 Years
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Płatności bezpośrednie są największym wydatkiem w ramach Wspólnej Polityki Rolnej UE. Są wypłacane beneficjentom według przyjętego modelu: jednolitej płatności obszarowej lub jednolitej płatności na gospodarstwo. Istnieją jednak duże rozbieżności w zakresie średnich płatności na hektar między państwami członkowskimi. Średnio, płatności są najwyższe w Grecji i na Malcie, najniższe zaś na Łotwie i Rumunii. Te różnice powodują duże kontrowersje w debacie dotyczącej funkcjonowania WPR w kolejnej perspektywie finansowej.
Abstract	Direct payments are the most important expenditure of the Common Agricultural policy (CAP). Fund of the direct payments are distributed in each Member States according to the relevant implementation model of the single farm payment chosen (Single Payment Scheme and Single Area Payment Scheme). There are large disparities in terms of average payments per hectare among the Member States. On average, the hectarage payment is the highest in Greece and Malta, whereas the payments are on average lowest in Latvia and Romania. This disparities will be significantly influence the nature of the debate on the CAP post 2013.
Cytowanie	Biernat-Jarka A. (2012) Finansowanie płatności bezpośrednich z budżetu Unii Europejskiej, w latach 2007-2011.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 60-70
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s60.pdf

Autor	Piotr Bórawski, Wojciech Gotkiewicz
Tytuł	Rola integracji europejskiej i Wspólnej Polityki Rolnej w rozwoju gospodarstw rolnych posiadających alternatywne źródła dochodów
Title	The role of European Integration and Common Agricultural Policy in the Development of Farms Having Alternative Sources of Income
Słowa kluczowe	Integracja, wspólna polityka rolna, alternatywne źródła dochodów
Key words	integration, common agricultural policy, alternative source of income
Abstrakt	Celem badań było poznanie roli integracji europejskiej i Wspólnej Polityki Rolnej w rozwoju gospodarstw posiadających alternatywne źródła dochodów. Na obszarach wiejskich najbardziej popularnym alternatywnym źródłem dochodów jest pozarolnicza działalność gospodarcza. Szczególną uwagę zwrócono na opinie respondentów dotyczące pozytywnych i negatywnych skutków integracji europejskiej i objęcia rolnictwa instrumentami Wspólnej Polityki Rolnej. Respondenci wskazali również działania wspólnej polityki rolnej zmierzające do poprawy sytuacji gospodarstw. W badaniach zastosowano metodę wywiadu bezpośredniego i przeprowadzono je w 2009 r. W badaniach wykorzystano kwestionariusz ankiety opracowany w Katedrze Agrobiznesu i Ekonomii Środowiska na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie. Badania wykazały zdecydowanie więcej przedsiębiorców, którzy widzieli szanse na wspólnym rynku. Najważniejsze korzyści wynikające z integracji to dopłaty bezpośrednie oraz większe możliwości rozwoju.
Abstract	The objective of the survey was to recognize the role of European integration and Common Agricultural Policy in the development of farms having alternative sources of income. The most popular source of alternative income of farms in rural areas is non-agricultural activity. Particular attention was paid to respondents’ opinion concerning positive and negative results of European integration and Common Agricultural Policy. Respondents pointed out actions of Common Agricultural Policy coming to improvement of farms situation. The method of direct questionnaire was used in the survey and it was conducted in 2009. The questionnaire used in the research was elaborated in the Department of Agribusiness and Environmental Economics in University of Warmia and Mazury in Olsztyn. The survey proved more entrepreneurs who saw advantages of integration. The most important benefits coming from integration are direct payment and better possibilities for development.
Cytowanie	Bórawski P., Gotkiewicz W. (2012) Rola integracji europejskiej i Wspólnej Polityki Rolnej w rozwoju gospodarstw rolnych posiadających alternatywne źródła dochodów.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 82-93
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s82.pdf

Autor	Aleksandra Chlebicka, Przemysław Litwiniuk
Tytuł	Nowe ramy strategiczne dla polityki rozwoju obszarów wiejskich w latach 2014-2020
Title	New Strategic Framework for Rural Development Policy for 2014-2020
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Trwają prace nad przygotowaniem ostatecznego kształtu regulacji dotyczących polityk europejskich w nowej perspektywie finansowej Unii Europejskiej na lata 2014- 2020. Komisja Europejska przedstawiła między innymi propozycję nowego instrumentu koordynacji polityk, tzw. Wspólnych Ram Strategicznych (Common Strategic Framework), które miałyby przyczynić się do lepszej integracji wertykalnej i horyzontalnej polityk europejskich, w tym polityk wspierających rozwój obszarów wiejskich. Celem artykułu było przedstawienie ewolucji struktury finansowania rozwoju obszarów wiejskich oraz architektury Wspólnych Ram Strategicznych i skutków ich wprowadzenia dla programowania drugiego filara Wspólnej Polityki Rolnej.
Abstract	The European Commission has adopted draft legislative packages which will frame European policies for a new financial perspective of 2014-2020. Among them, European Commission introduced a new instrument called Common Strategic Framework to reinforce horizontal and vertical coordination between policies, including policies for rural development The aim of the article was to discuss the evolution of the structure of EU funds supporting rural development and the architecture of Common Strategic Framework and its impact on programming of the second pillar of the Common Agricultural Policy.
Cytowanie	Chlebicka A., Litwiniuk P. (2012) Nowe ramy strategiczne dla polityki rozwoju obszarów wiejskich w latach 2014-2020.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 94-102
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s94.pdf

Autor	Dorota Czykier-Wierzba
Tytuł	Początki Wspólnej Polityki Rolnej w EWG
Title	Beginnings of the Common Agricultural Policy in the European Economic Community
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Na mocy Traktatu Rzymskiego ustanowiona została Wspólna Polityka Rolna (WPR). W Traktacie określone zostały jej cele i zasady. W trakcie tworzenia WPR dokonano jej podziału na: politykę rynkową i strukturalną. Źródłami finansowania tej polityki były fundusze: EFOGR, EFS i EFRR. W wyniku konsekwentnie prowadzonej WPR poprawie uległa w EWG struktura agrarna, zmalało zatrudnienie w rolnictwie, wzrosła produkcja rolna i jej intensywność, zapewniona została także samowystarczalność EWG w zakresie większości artykułów żywnościowych. Wraz jednak ze wzrostem produkcji rolnej powiększały się w magazynach zapasy, których eksport warunkowany był wydatkowaniem z budżetu EWG coraz większych kwot na subsydia. W konsekwencji w szybkim tempie zaczęły wzrastać wydatki z budżetu na finansowanie tej polityki. Niezbędna stała się reforma WPR, którą wdrożono w 1986 roku. Wprowadzone modyfikacje WPR nie przyniosły jednak spodziewanych rezultatów. Od tego czasu polityka ta była jeszcze kilkakrotnie reformowana.
Abstract	The Common Agricultural Policy (CAP) has been enacted by the Treaty of Rome, which defined its objectives and principles. During its drafting process the CAP was divided into market policy and structural policy. The sources of funding of the CAP were three Funds: European Agricultural Guidance and Guarantee Fund (EAGGF), European Social Fund (ESF) and European Regional Development Fund (ERDF). As a result of consistent implementation of the CAP, the agrarian structure markedly improved, the volume of agricultural output substantially increased, allowing the EEC to attain self-sufficiency in most agricultural products, while improving the intensity of farming and reducing the employment in agriculture. However, the growing volume of the agricultural output resulted in mounting surplus of certain agricultural products, whose export depended on ever-increasing subsidies from the EEC budget. Consequently, the expenditures for financing the CAP from the budget started to increase rapidly. This necessitated the reform of the CAP, which was implemented in 1986. Since then, this policy has undergone a few reforms.
Cytowanie	Czykier-Wierzba D. (2012) Początki Wspólnej Polityki Rolnej w EWG.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 103-115
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s103.pdf

Autor	Andrzej Czyżewski, Sebastian Stępień
Tytuł	Stare i nowe we wspólnej polityce rolnej 2014-2020 – próba oceny z punktu widzenia interesów polskiego rolnictwa
Title	The Old and the New in Common Agricultural Policy 2014-2020 – Attempt to Assess in Terms of the Interest of Polish Agriculture
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Negocjacje nad kształtem wspólnej polityki rolnej po 2013 roku wchodzą w decydującą fazę. Zakończona w czerwcu prezydencja duńska podsumowała przebieg dotychczasowych konsultacji. Efektem prac jest raport w sprawie WPR w nowym okresie programowania, który odnosi się do zaprezentowanych przez Komisję Europejską zmian i który przedstawia obszary zbieżności i rozbieżności między krajami UE w zakresie poszczególnych rozwiązań. Celem artykułu jest ocena propozycji zawartych w projekcie reformy w kontekście interesów sektora rolnego w Polsce, w trzech najważniejszych, zdaniem autorów, płaszczyznach: płatności bezpośrednich, interwencji rynkowej oraz polityki obszarów wiejskich. Szczegółowa analiza dokumentu KE i raportu pozwala stwierdzić, że duża część zapisów jest korzystna dla polskiego rolnictwa, ale są też takie, które mogą mieć negatywny skutek.
Abstract	Negotiations on the shape of the Common Agricultural Policy (CAP) after 2013 are entering a decisive phase. The Danish Presidency, finished in June, summarized the previous consultations. The outcome is a report on the CAP in the new programming period, which refers to the changes presented by the European Commission and that shows the areas of convergence and divergence between EU countries on specific solutions. The purpose of this paper is to assess the proposals contained in the draft of CAP reform in the context of the interests of the agricultural sector in Poland. There are three most important, according to the authors, areas: direct payments, market intervention and Rural Policy. Detailed analysis of the European Commission’s document and the report shows that a large part of the arrangements is beneficial for Polish agriculture, but there are also those that may have a negative effect.
Cytowanie	Czyżewski A., Stępień S. (2012) Stare i nowe we wspólnej polityce rolnej 2014-2020 – próba oceny z punktu widzenia interesów polskiego rolnictwa.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 116-129
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s116.pdf

Autor	Marta Czekaj, Janusz Żmija
Tytuł	Wspólna Polityka Rolna a rozwój drobnych gospodarstw rolnych
Title	Common Agricultural Policy and the development of small farms
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Wspólna Polityka Rolna w okresie 50 lat podlegała ewolucyjnemu rozwojowi oraz kolejnym reformom. Głównym jej celem było bezpieczeństwo żywnościowe, zrównoważony rozwój gospodarczy na obszarach wiejskich, spełnienie norm związanych z ochroną środowiska i dobrostanem zwierząt oraz poprawa jakości produktów. Wspólna Polityka Rolna począwszy od planu Mansholta w 1968 r. była niekorzystna dla drobnych gospodarstw rolnych. Dopiero w pakiecie projektów UE na lata 2014-2020 kwestia wsparcia drobnych gospodarstw rolnych jest jedną z najistotniejszych propozycji reformy Wspólnej Polityki Rolnej. Jest to wynikiem zmieniających się potrzeb nie tylko rolnictwa ale całego społeczeństwa. Drobne gospodarstwa rolne stanowią w niektórych krajach europejskich szczególnie w Polsce, Rumunii znaczący odsetek produkcji żywnościowej. Dlatego należy wyeliminować bariery ograniczające dostęp drobnych gospodarstw do pomocy w ramach Wspólnej Polityki Rolnej a także zapewnić wsparcie tym gospodarstwom chcącym się rozwijać ekonomicznie. Drobnych gospodarstw nie można pozostawić samym sobie. Konieczna jest w tym względzie rozważna polityka.
Abstract	Common Agricultural Policy (CAP) were developing last 50 years. The main purposes of CAP were: assurance food safety, sustainably development on rural areas, protection of natural environment, assurance welfare for animals and improving the quality of agricultural products. The paper aims to characterize the main directions of changes in CAP. The analysis focus on small farms, which represent a significant percentage of farms in Poland. Article was prepared based on data from Central Statistical Office (years 2004-2011) and data from publications concern problem of small farms. The main objectives of the future CAP should be: * support the production of healthy and safe food; * sustainable management of natural resources, especially preservation of the landscape and the diversity of rural areas, reducing the harmful effects of agriculture on the environment; * support the sustainable territorial development through a variety of agricultural systems and the positive interaction between agriculture and other sectors of the rural economy.
Cytowanie	Czekaj M., Żmija J. (2012) Wspólna Polityka Rolna a rozwój drobnych gospodarstw rolnych.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 518-527
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s518.pdf

Autor	Małgorzata Gotowska, Anna Jakubczak
Tytuł	Jakość życia mieszkańców wsi w wybranych regionach Polski
Title	QUALITY OF LIFE IN RURAL INHABITANS IN SELECTED REGIONS OF POLISH
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Problemem badawczym opracowania była jakość życia mieszkańców obszarów wiejskich. Jako, że obszary te, szczególnie po okresie intensywnych zmian systemowych, które trwają do dnia dzisiejszego, przeszły wiele bardzo głębokich przeobrażeń obejmujących zarówno sferę gospodarczą jak i społeczną, obserwuje się liczne następstwa w odniesieniu do poziomu jak i jakości życia mieszkańców wsi. Są to obszary stale monitorowane i objęte wsparciem Państwa i Unii Europejskiej dlatego istotne jest poznanie efektów dotychczasowych działań na rzecz poprawy warunków i jakości życia ich mieszkańców. Analizą objęto ludność wiejską z trzech celowo wybranych województw, które reprezentowały różny poziom życia. W badaniach empirycznych posłużono się metodą CATI, wybór respondentów był celowo-losowy. Podstawowymi kryteriami doboru ankietowanych był wiek, wykształcenie, miejsce zamieszkania. Przeprowadzona analiza poczucia jakości życia mieszkańców obszarów wiejskich w połączeniu z poziomem życia umożliwiła ustalenie występowania zróżnicowania jakości życia. Określono sfery życia, z których mieszkańcy wsi są najmniej zadowoleni. Ustalono, że poziom zadowolenia z jakości życia jest różny w zakresie terytorialnym.
Abstract	The research problem of the study was the quality of life of inhabitants rural areas. On these areas, especially after a period of intense systemic changes that last to this day, were some very profound transformations involving both in the economic and social aspects, so it is observed numerous consequences in relation to the level and quality of life the rural population. Rural areas are constantly monitored and covered by the support of State and the European Union, so it is important to know the effects of existing measures to improve the conditions and quality of life of their inhabitants. The analysis included the rural population of the three provinces purposely selected to represent different levels of life. The empirical method was used it was CATI, the selection of respondents was purposely-random. The main criteria for the selection of the respondents were age, education, place of residence. A sense of the quality of life of rural inhabitants in conjunction with the standard of living were analyzed and this make possible to determine the existence of differentiation of quality of life. There were identified spheres of life, from which the inhabitants of the village are the least satisfied. It was found that the level of satisfaction with the quality of life is different in Polish provinces and regions.
Cytowanie	Gotowska M., Jakubczak A. (2012) Jakość życia mieszkańców wsi w wybranych regionach Polski.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 174-183
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s174.pdf

Autor	Agata Grużewska, Małgorzata Niedziółka
Tytuł	Perspektywy rozwoju rodzinnych gospodarstw rolnych w Polsce Wschodniej
Title	Perspectives of family farms development in Eastern Poland
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	W porównaniu z rozwiniętymi gospodarczo państwami Europy Zachodniej, Polska jest krajem o znacznym potencjale produkcyjnym rolnictwa. Jednocześnie różnorodność warunków przyrodniczych i ekonomiczno-organizacyjnych powoduje, że stopień wykorzystania tego potencjału był do tej pory zróżnicowany regionalnie. Szacuje się, że środki unijne współfinansujące liczne przedsięwzięcia miały istotne znaczenie dla łagodzenia skutków spowolnienia gospodarczego w Polsce i niemal w połowie przyczyniły się do osiągniętego w 2009 roku tempa wzrostu. W obszarze związanym z rozwojem rolnictwa dominowały projekty związane z inwestycjami w modernizację rodzinnych gospodarstw rolnych. Celem pracy było określenie perspektyw rozwoju rodzinnych gospodarstw rolnych na terenie Polski Wschodniej.
Abstract	Comparing to the economically developed countries of Western Europe Poland is a country with a high potential of agricultural production. At the same time, use of this potential has been varied regionally so far due to diversity of natural, economic and organizational conditions. It is estimated that the EU co-financing a number of projects was essential to mitigate effects of the economic slowdown in Poland and have contributed nearly half to the rate of growth achieved in 2009. The area related to agricultural development was dominated by projects connected with investments in family farms modernization. The aim of this study was to determine the prospects for the development of small and medium farms in Eastern Poland.
Cytowanie	Grużewska A., Niedziółka M. (2012) Perspektywy rozwoju rodzinnych gospodarstw rolnych w Polsce Wschodniej.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 193-202
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s193.pdf

Autor	Agnieszka Judzińska
Tytuł	Przemiany w polskim przemyśle cukrowniczym na tle reform regulacji rynku cukru w Unii Europejskiej
Title	Transformation in the Polish sugar industry against the background of the sugar market reform in the European Union
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Celem opracowania była próba oceny wpływu reformy rynku cukru w UE na polski przemysł cukrowniczy. Analizę przeprowadzono w oparciu o dane statystyczne dotyczących sektora cukrowniczego w odniesieniu do produkcji, handlu, efektywności i wyników finansowych. Reforma WPR wywarła zarówno pozytywny jak i negatywny wpływ na polski przemysł cukrowniczy. Korzystnym aspektem była modernizacja i koncentracja sektora, jak również poprawa jego efektywności i sytuacji ekonomicznofinansowej. W 2011 roku zysk netto branży cukrowniczej zwiększył się do 1,3 mld zł, a rentowność netto wyniosła blisko 20%. Negatywne skutki dotyczą głownie regulacji rynkowych, w szczególności spadku produkcji oraz pogorszenia salda wymiany handlowej, co przyczyniło się do zmniejszenia dochodowości sektora i osłabienia jego konkurencyjności na rynkach zagranicznych. W 2009 i 2011 roku Polska była importerem netto cukru. Ujemne saldo obrotów wyniosło odpowiednio 56 i 24 tys. ton.
Abstract	The main objective of the paper was an assessment of the influence of the EU sugar market reform on the condition of sugar industry in Poland. The research were based on statistical data concerning sugar market in respect of output, trade, efficiency and financial performance. The CAP reform had both a positive and a negative impact on Polish sugar industry. The positive impact was observed through modernisation and concentration of the sector, as well as improvement of its efficiency and economic and financial situation. In 2011 the net profit of the sugar industry increased to 1.3 billion PLN and net profit margin amounted to approximately 20%. Negative effects concern mainly regulatory requirements, in particular, the decrease in production and deterioration in the trade balance, which contributed to a reduction in the profitability of the sector and weakening its competitiveness in foreign markets. In 2009 and 2011, Poland was a net importer of sugar. The negative trade balance amounted to 56 and 24 thousand. tons respectively.
Cytowanie	Judzińska A. (2012) Przemiany w polskim przemyśle cukrowniczym na tle reform regulacji rynku cukru w Unii Europejskiej.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 203-214
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s203.pdf

Autor	Bartosz Mickiewicz
Tytuł	Charakterystyka produkcji zwierzęcej w świetle Powszechnego Spisu Rolnego z 2002 i 2010 r.
Title	CHARACTERISTICS OF ANIMAL HUSBANDRY ACCORDING TO COMMON AGRICULTURAL CENSUS FROM 2002 AND 2010
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	W artykule przedstawiono zmiany, jakie zaszły w produkcji zwierzęcej między powszechnym spisem rolnym z 2002 a 2010 r. Analizę o charakterze porównawczym prowadzono między województwami oraz w układzie makroregionów. W badaniach skoncentrowano się na dwóch kierunkach produkcji zwierzęcej, a mianowicie chowie bydła i chowie trzody chlewnej, które stanowią ponad 80% wartości tej produkcji. W latach 2002-2010 zanotowano niewielki wzrost pogłowia bydła (4,1%), przy ogólnym spadku liczby krów o 7,5%. Chowem bydła zajmowało się 513,1 tyś. gospodarstw rolnych powyżej 1 ha, co przy ogólnej liczbie 1562,6 tyś. gospodarstw stanowiło 32,8%. Zmniejszenie liczby gospodarstw z chowem bydła skutkowało znaczącym wzrostem (o 43,6%) przeciętnej w kraju obsady bydła na 1 gospodarstwo prowadzące chów tego gatunku. Natomiast pogłowie trzody chlewnej w minionych ośmiu latach wykazało wyraźny regres, z 18,7 mln sztuk w 2002 r do 15,3 mln sztuk w 2010 r (o 18,3%). Liczba gospodarstw rolnych utrzymujących trzodę chlewną wynosiła 387,4 tyś, co stanowiło 24,8% wszystkich gospodarstw rolnych powyżej 1 ha. Wpływ na sytuację w produkcji zwierzęcej miało przystąpienie Polski do Unii Europejskiej i pojawienie się dopłat bezpośrednich, lecz w uzupełniających płatnościach obszarowych nie premiuje się rolnika od liczby posiadanych zwierząt, lecz areał posiadanych użytków zielonych.
Abstract	The paper presents changes that appeared in animal husbandry between common agricultural index in 2002 and 2010. The comparative analysis was made among provinces and in structure of macroregions. The research works were concentrated on two directions of animal husbandry – cattle breeding and pigs production which together made over 80% of total production value. In years 2002-2010 there was noticed slight increase of stock (4,1%) with total decrease of number of cows by 7,5%. Cattle breeding was carried in 613,1 thousand farms with area over 1 ha, what comparing to total number 0f 1562,2 thousand farms made 32,8%. Decrease of number of farms with stock made significant increase (43,6%) of amount of stock per 1 farm with such agricultural specialization. On the other hand, there was observed a significant recourse of number of live-stock in last eight years, from 18,7 mln units in 2002 to 15,3 mln units in 2010 (18,3%). The total amount of farms with pigs production was 387,4 thousand what was 24,8% of all farms over 1 ha. The studies were focused on two directions of animal husbandry, that means cattle breeding and pigs production, which make over 80% value of whole production. Poland’s accession to the European Union and occurrence of direct payments in agriculture had influence on situation in animal husbandry but in additional area payments the farmer is not granted of number of possessed animals but of area of green arable land.
Cytowanie	Mickiewicz B. (2012) Charakterystyka produkcji zwierzęcej w świetle Powszechnego Spisu Rolnego z 2002 i 2010 r..Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 322-332
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s322.pdf

Autor	Johana Paluchová
Tytuł	THE NEW APPROACH ON FOOD QUALITY: AN IMPORTANT FACTOR ON CONSUMER BEHAVIOR AND TRENDS IN FOOD QUALITY
Title
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt
Abstract	The article points at food quality of European products in some points, how could be the each European companies successful in the global competitive situation not only with history or culture but be safety in the area of product quality such as important factor of consumer behavior and. Food quality is an important food manufacturing requirement, because food consumers are susceptible to any form of contamination that may occur during the manufacturing process. Many consumers also rely on manufacturing and processing standards, particularly to know what ingredients are present, due to dietary, nutritional requirements (kosher, halal, vegetarian), or medical conditions (e.g., diabetes, or allergies) and because of the article shows some of new trends at food market in Europe. The provision of safe food which protects customers’ integrity and provides consumers with the desired taste is expected to remain the major priority in world food markets in the foreseeable future. While reducing microbial contamination, chemical contaminants and pesticide residues will gain in importance, ethical products and functional foods are the emerging priorities. Food businesses will need to give much greater attention towards minimising water use and pollution, more sustainable production systems, worker welfare and waste management. Recyclable packaging, conservation and biodiversity, food miles and reducing salinity and land degradation are the emerging environmental issues. Country-of-origin is perceived to be the most important indicator of food quality both now and in the foreseeable future. Identifying which food preservatives, food colourings and flavour enhancing compounds have been used in the food will continue to grow in importance as consumers move towards more natural, unadulterated food products. Identifying the presence of potential allergens is critically important for the growing number of susceptible consumers. The food energy content and the use of sugar and artificial sweeteners are the emerging issues, with the presence of genetically modified organisms and ecolabelling poised to become more prominent in the long-term.
Cytowanie	Paluchová J. (2012) THE NEW APPROACH ON FOOD QUALITY: AN IMPORTANT FACTOR ON CONSUMER BEHAVIOR AND TRENDS IN FOOD QUALITY.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 355-365
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s355.pdf

Autor	Walenty Poczta, Anna Rzeszutko
Tytuł	Rozwój rolnictwa w Polsce w warunkach Wspólnej Polityki Rolnej
Title	The development of agriculture in Poland in terms of Common Agricultural Policy
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Celem opracowania była identyfikacja zmian jakie zaszły w sektorze rolnym w Polsce w warunkach jego funkcjonowania w ramach Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej. Zgodnie z założeniem, że rozwój rolnictwa obejmuje zarówno wzrost ilościowy podstawowych wskaźników makroekonomicznych jak i przemiany strukturalne, w artykule zwrócono uwagę zarówno na zmiany wielkości dochodów i produkcji wywołane wzrostem popytu wewnętrznego i zewnętrznego (handel zagraniczny), jak i na zmiany w strukturze obszarowej gospodarstw oraz w relacjach między czynnikami produkcji. Przeprowadzone badania pozwoliły na stwierdzenie, iż w warunkach członkostwa Polski w UE w sektorze rolnym nastąpiły pożądane - pozytywne przeobrażenia, które wskazują na występowanie procesów rozwojowych w rolnictwie. Uzyskane wsparcie finansowe znacznie przyczyniło się do wzrostu dochodów rolniczych, a funkcjonowanie w ramach JRE wpłynęło na wzrost obrotów w handlu zagranicznym. Zmianom tym towarzyszyła poprawa relacji między wykorzystywanymi czynnikami produkcji oraz wzrost ich produktywności i dochodowości.
Abstract	The aim of the paper was to identify the changes in the agricultural sector in Poland in terms of the Common Agricultural Policy of the European Union. Assuming that the development of agriculture includes both a quantitative increase in the basic macroeconomic indicators and structural changes, the article focuses on both the changes in the agricultural income and the level of production (caused by the changes of internal and external demand [foreign trade]), as well as on the changes in the area structure of farms and on the relations between the factors of production. The research allowed to conclude that in terms of Polish membership in the EU the desired - positive transformations in the agricultural sector have occurred. That indicates that development processes in Polish agriculture are taking place. The financial support has significantly contributed to the growth of agricultural income, while the functioning on the SEM has contributed to the increase in foreign trade. These changes were associated with the changes of relations between the factors of production and with increase of their productivity and profitability.
Cytowanie	Poczta W., Rzeszutko A. (2012) Rozwój rolnictwa w Polsce w warunkach Wspólnej Polityki Rolnej.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 366-381
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s366.pdf

Autor	Joanna Rykowska, Janina Sawicka
Tytuł	Aktywność zawodowa kobiet wiejskich – perspektywa unijnej polityki równości szans
Title	Economic activity of women in rural areas – EU equal chances policy perspective
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	W artykule ukazano sytuację kobiet, w tym na obszarach wiejskich na krajowym oraz europejskim rynku pracy w zakresie aktywności ekonomicznej, bezrobocia, zróżnicowania dochodów. Przedstawiono przyczyny niższej aktywności zawodowej i zatrudnienia kobiet. Na wstępie zdefiniowano podstawowe pojęcia ułatwiające rozumienie polityki równości szans i tematyki gender. Scharakteryzowano kierunki zmian w sytuacji kobiet i mężczyzn na rynku pracy i w życiu społecznym oraz omówiono przejawy dyskryminacji. Przedstawione wyniki badań pokazują słabszą pozycję kobiet. Zarówno w mieście jak na wsi kobiety są lepiej formalnie wykształcone, mimo tego niższa jest ich aktywność zawodowa, wyższa stopa bezrobocia oraz otrzymują niższe wynagrodzenie za tę samą pracę. Występuje duże zróżnicowanie pod tym względem między miastem i wsią. Także w krajach Unii Europejskiej występują znaczne różnice, np. między krajami skandynawskimi a krajami śródziemnomorskimi oraz państwami Europy Środkowo-Wschodniej.
Abstract	The paper shows situation of women in this at rural areas at the home and European labor market in terms of the economic activity, unemployment, income gap. The determinates of lower woman economic activity and employability were described. At the beginning definitions were quoted for the purpose of better understanding equal chances polices and gender topics. The directions of changes in situation of woman and man were characterized at the labor market and social life as well discrimination effects. Results presented from research show weaker position of woman. Woman living in towns as well at rural areas are better formally educated even so their employability as well unemployment rate is higher and obtaining lower salaries for this some work man do. There are a big differences on this matter between urban and rural areas. Also in the European Union there are large differences, for example, between the Nordic and the Mediterranean countries and the countries of Central and Eastern Europe.
Cytowanie	Rykowska J., Sawicka J. (2012) Aktywność zawodowa kobiet wiejskich – perspektywa unijnej polityki równości szans.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 402-411
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s402.pdf

Autor	Grzegorz Spychalski
Tytuł	Rozwój zrównoważony obszarów wiejskich w kontekście ewolucji Wspólnej Polityki Rolnej UE
Title	Rural areas sustainable development in the context of EU Common Agricultural Policy evolution
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	W procesie ewolucji Wspólnej Polityki Rolnej UE nastąpiło odejście od sektorowego wsparcia rolnictwa na rzecz polityki wiejskiej. Zmieniały się instrumenty oddziaływania na obszary wiejskie, których zadaniem jest obecnie wspieranie wielofunkcyjności i rozwoju zrównoważonego. Prezentowany artykuł opisuje systemowe przekształcenia WPR w okresie jej funkcjonowania w kontekście mechanizmów chroniących środowisko naturalne i promujących integrację społeczną. Autor odnosi się przy tym do koncepcji rozwoju zrównoważonego i uwarunkowań jej zastosowania w gospodarce żywieniowej. Następnie prezentuje wyniki badań nad kapitałem społecznym polskich obszarów wiejskich. W konkluzji opisuje szereg zależności rozwojowych systemów społeczno-ekonomicznych obszarów wiejskich wobec polityki rolnej Unii Europejskiej.
Abstract	In the evolution process of EU Common Agricultural Policy (CAP) one can observe transformation from the sectoral support of agriculture to the rural policy. Measures of CAP have been changing and currently they are focused on the multifuncionality and sustainable development. Presented paper describes system changes of CAP in the period if its activity in the context of natural environment protection and social integrity. Author discusses concept of sustainable development and its conditions of usage in food economy. Then there is a presentation of research results on social capital of polish rural areas. In the conclusion there is a list of relation between socioeconomic systems development and rural areas European Community policy.
Cytowanie	Spychalski G. (2012) Rozwój zrównoważony obszarów wiejskich w kontekście ewolucji Wspólnej Polityki Rolnej UE.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 412-424
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s412.pdf

Autor	Aneta Suchoń
Tytuł	Wpływ Wspólnej Polityki Rolnej na rozwój spółdzielczości rolniczej
Title	Impact of the Common Agricultural Policy on the development of agricultural cooperatives
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Przedstawiono podstawowe cele Wspólnej Polityki Rolnej i rozwoju obszarów wiejskich oraz zaprezentowano ogólne informacje na temat istoty spółdzielczości oraz spółdzielni w „starych” państwach UE. W dalszej części rozważania koncentrowały się na regulacjach prawnych i danych statystycznych dotyczących spółdzielni rolniczych w Holandii, Włoszech, Niemczech i Polsce. Zaprezentowano także zagadnienie pozycji spółdzielni rolniczych w łańcuchu dostaw żywności oraz wskazano na możliwości rozwoju spółdzielni w perspektywie nowych założeń Wspólnej Polityki Rolnej 2014-2020. W podsumowaniu Autorka stwierdziła, że jednej strony występuje wpływ Unii Europejskiej, a szczególnie Wspólnej Polityki Rolnej na rozwój spółdzielczości rolniczej, z drugiej spółdzielczość jest jednym z instrumentem realizacji celów Wspólnej Polityki Rolnej.
Abstract	The paper presents the basic objectives of the Common Agricultural Policy and rural development, and gives an overview of the cooperative nature and cooperatives in the old EU countries. Later in the article the author focuses on legal regulations and statistics on agricultural cooperatives in the Netherlands, Italy, Germany and Poland. Additionally, the paper presents the issue of the position of agricultural cooperatives in the food supply chain and points out the possibility of cooperative development in the perspective of the new Common Agricultural Policy 2014-2020. In conclusion, the author states that, on the one hand, there is the impact of the European Union, and in particular the Common Agricultural Policy, on the development of agricultural cooperatives and, on the other, cooperativeness is one of the instruments helping to implement the objectives of Common Agricultural Policy.
Cytowanie	Suchoń A. (2012) Wpływ Wspólnej Polityki Rolnej na rozwój spółdzielczości rolniczej.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 438-452
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s438.pdf

Autor	Joanna Szwacka-Mokrzycka
Tytuł	Znaczenie wsparcia unijnego w pobudzaniu rozwoju gmin
Title	Role of EU funds in promoting communes development
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	W artykule przeprowadzono analizę wykorzystania wsparcia unijnego w zakresie projektów infrastrukturalnych realizowanych w gminach: Krzywda, Łuków, Stanin Stoczek Łukowski. Dokonano analizy wykorzystania wsparcia unijnego w badanych gminach oraz oceny ich sytuacji finansowej, w celu zbadania jego wpływu na pozyskiwanie dofinansowania z funduszy unijnych.
Abstract	The main purpose of the article is to analyze the usage of European Union funds invested in the infrastructural projects in the following communes: Krzywda, Łuków, Stanin and Stoczek Łukowski. The analysis of the usage of European Union financial support in the selected communes and the assessment of their financial situation in order to examine the effects on obtaining potential European Union funds has been done.
Cytowanie	Szwacka-Mokrzycka J. (2012) Znaczenie wsparcia unijnego w pobudzaniu rozwoju gmin.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 453-461
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s453.pdf

Autor	Mirosława Tereszczuk
Tytuł	Wpływ instrumentów handlu zagranicznego na wymianę handlową produktami mięsnymi w okresie integrowania Polski z Unią Europejską
Title	The influence of instruments of the foreign trade on the trade exchange with meat products in the period of integrating Poland with the European Union
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	Integracja Polski z Unią Europejską miała pozytywny wpływ na wymianę handlową produktami mięsnymi. Wzajemne, pełne otwarcie rynków unijnych stało się silnym impulsem rozwoju sektora mięsnego w Polsce i przyczyniło się do znacznej poprawy wyników handlu zagranicznego produktami mięsnymi. W efekcie, już w pierwszych latach naszego członkostwa w UE, Wspólny Rynek Europejski stał się ważnym rynkiem zbytu i zaopatrzenia dla produktów mięsnych pochodzących z Polski. W kolejnych latach tendencja wzrostowa, zarówno w eksporcie jak i w imporcie była kontynuowana. W okresie ośmiu lat naszego członkostwa w strukturach UE wartość eksportu produktów mięsnych wzrosła prawie pięciokrotnie z 0,64 mln euro w 2003 r. do 3,02 mld euro w 2011 r. Import wzrósł natomiast aż dwunastokrotnie z 0,13 mln euro do 1,57 mld euro, głównie w wyniku dynamicznie rosnących zakupów wieprzowiny w ostatnich latach. Na poprawę wyników handlowych produktami mięsnymi, oprócz likwidacji ceł w handlu wewnątrz UE, miały również wpływ instrumenty handlu zagranicznego wynikające ze Wspólnej Polityki Handlowej (WPH)2 obejmującej obszar rolnictwa. Eksport niektórych asortymentów mięsa do krajów trzecich objęty został systemem subsydiowania, a w ostatnich latach także wsparciem programów promocji (instrumenty Wspólnej Polityki Rolnej WPR). Natomiast import z krajów trzecich ograniczają wysokie cła, które skutecznie chronią rynek unijny przed napływem konkurencyjnych produktów mięsnych. Ponadto w handlu mięsem obowiązują jednakowe dla wszystkich członków UE przepisy weterynaryjne i sanitarne (instrumenty pozataryfowe). Celem badań jest odpowiedź na postawione pytanie: W jakim stopniu instrumenty handlu zagranicznego wpłynęły na poprawę wyników wymiany handlowej mięsem i jego produktami w Polsce po integracji z UE?
Abstract	The integration of Poland with the European Union had a positive influence on the trade exchange with meat products. Mutual, full opening EU markets became strong impulse of the development of the meat sector in Poland and contributed to the significant improvement in results of the foreign trade with meat products. In the end, already in first years of our membership in the EU, the Common European Market became an important market and field of supply for meat products coming from Poland. In the following years upturn, both in the export and in the import was continued. In the period of eight years of our membership in the EU the value of export of meat products rose almost five times from 0.64 mln euro in 2003 up to 3.02 billion euro in 2011 However the import grew up as far as twelve times from 0.13 mln euro up to 1.57 billion euro, mainly as a result of the dynamically rising purchasing of the pork. To the improvement in commercial results with meat products, apart from the liquidation of the customs in the trade inside the EU, the foreign trade instruments resulting from the Common Commercial Policy (CCP) had also influence on the area of the agriculture. Export of some meat products to third countries became provided with subsidizing, and in final years also supporting the promotion programs. Import from third countries limited a high customs duties which effectively are protecting the EU market from the inflow of meat competitive products. Moreover they are applicable in a meat trade equal for all members the EU veterinary and sanitary rules. A reply to the questions put forward is a purpose of research: In what degree did instruments of the foreign trade bear on the improvement in results of the trade exchange in with the meat and meat products in Poland after integration with the EU?
Cytowanie	Tereszczuk M. (2012) Wpływ instrumentów handlu zagranicznego na wymianę handlową produktami mięsnymi w okresie integrowania Polski z Unią Europejską.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 462-470
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s462.pdf

Autor	Marzena Trajer, Marek Wojtkiewicz
Tytuł	Działania Agencji Rynku Rolnego w ramach Wspólnej Polityki Rolnej
Title	Activities of Agricultural Market Agency in the scope of Common Agricultural Policy
Słowa kluczowe
Key words
Abstrakt	W opracowaniu przedstawiono działalność Agencji Rynku Rolnego od akcesji Polski do Unii Europejskiej. ARR jako unijna agencja płatnicza realizuje (w ramach I filara Wspólnej Polityki Rolnej) zasadniczą część zadań dotyczących realizacji jednego z celów WPR, jakim jest stabilizacja rynków rolno-żywnościowych. W artykule omówiono realizację przez Agencję głównych kierunków działań stabilizacyjnych, tj.: zakupów i sprzedaży interwencyjnej produktów rolno-żywnościowych, wsparcia prywatnego przechowywania, działań w zakresie obrotu produktami rolno-spożywczymi poza obszar celny UE, kwotowania produkcji. Przedstawiono również objęte wspólną polityką rolną działania na rzecz wspierania konsumpcji, które w ostatnich latach ze względu również na swoje istotne funkcje społeczne, nabierają coraz większego znaczenia. Zaprezentowano także wspieranie promocji żywności, spełniającej ważną rolę w stymulowaniu popytu na żywność wytwarzaną na rynku unijnym.
Abstract	The activity of the Agricultural Market Agency since the accession of Poland to the European Union is presented in the study. ARR as the EU paying agency implements (under pillar I of Common Agricultural Policy) the essential part of activities relating to the accomplishment of one of the objectives of CAP - the stabilisation of agri-food markets. The main directions of the market stabilisation activities conducted by the Agency are discussed in the article, i.e. intervention buy-in and sales, aid to private storage, measures relating to trade in agri-food products outside the customs territory of EU, production quota systems. The activities relating to the aid to consumption which, due to their meaningful social functions, have gained more and more importance in recent years, are also presented in the article. Finally, the article contains also the information on the activities connected with the support of food promotion that play an important role in stimulating demand for food produced on the EU market.
Cytowanie	Trajer M., Wojtkiewicz M. (2012) Działania Agencji Rynku Rolnego w ramach Wspólnej Polityki Rolnej.Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing [t.], nr 8(57): 471-484
HTML	wersja html
Pełny tekst	PEFIM_2012_n57_s471.pdf

Autor	Karol Kociszewski
Tytuł	Środowiskowe aspekty planowanej reformy Wspólnej Polityki Rolnej
Title	Environmental Aspects Of Common Agricultural Policy Planned Reform
Słowa kluczowe	ochrona środowiska w rolnictwie, wspólna polityka rolna, zrównoważony rozwój rolnictwa
Key words	environment protection in agriculture, Common Agricultural Policy, agriculture sustainable development
Abstrakt	Celem artykułu jest identyfikacja potencjalnych kierunków zmian oddziaływania rolnictwa na środowisko w różnych wariantach reform wspólnej polityki rolnej (WPR). Na podstawie analizy wpływu potencjalnych zmian WPR na rozwój europejskiego rolnictwa w perspektywie do 2020 r., przedstawiono prawdopodobne konsekwencje planowanej reformy tej polityki w wymiarze środowiskowym. Uwzględniając dwie najważniejsze propozycje reformy, stwierdzono, że żadna z nich nie prowadzi do znaczącej liberalizacji polityki rolnej, co jest korzystne w świetle zrównoważonego rozwoju. Porównanie projektów przedstawionych przez Komisję Europejską i Parlament Europejski pozwala stwierdzić, że wdrożenie pierwszego z nich prowadziłoby do ekologizacji rolnictwa w szerszym zakresie. W propozycji Parlamentu nie przewiduje się daleko idących zmian, co oznacza, że w tym wariancie instrumenty ochrony środowiska byłyby skutecznie wdrażane, ale jedynie na części użytków rolnych. Równolegle duża część obszarów wykorzystywanych rolniczo podlegałaby dalszej intensyfikacji, więc zmiany WPR sprzyjałyby dwukierunkowemu rozwojowi rolnictwa i obszarów wiejskich.
Abstract	The paper’s goal is the identification of potential directions of changes in agriculture’s influence on the environment. The probable environmental consequences of the planned reform were presented according to different Common Agriculture Policy (CAP) reform scenarios. The scenarios were the base of the analysis referring to the influence of potential CAP changes on European agriculture development in the perspective of 2020. Taking into account the two most important proposed projects of the reform, it was stated that none of them leads to meaningful agricultural policy liberalisation - which is favourable for sustainable development. Comparing the projects presented by European Commission and European Parliament it could be stated that implementation of the first proposal would stimulate agriculture ecologisation in the wider range. The project of European Parliament does not include solutions, which would deeply change key instruments, so in that variant the environment protection would be sufficient but carried out only in a part of the utilised agricultural area. Alongside this process agriculture intensification would take place in a big part of rural areas. Consequently the CAP changes would be favourable for dual agriculture and the development of rural areas.
Cytowanie	Kociszewski K. (2011) Środowiskowe aspekty planowanej reformy Wspólnej Polityki Rolnej .Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 98, z. 3: 84-99
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2011_n3_s84.pdf