Wyniki wyszukiwania

Autor	Katarzyna Gutowska, Roman Kisiel
Tytuł	Unijna pomoc finansowa jako czynnik stymulujący przekształcenia w polskim rolnictwie po akcesji europejskiej
Title	Union financial assistance as the stimulating factor of transformation in polish agriculture after european accesion
Słowa kluczowe	produkcja rolnicza, Wspólna Polityka Rolna, wykorzystanie funduszy unijnych
Key words	agriculture production, Common Agriculture Policy, utilization of union funds
Abstrakt	Opracowanie zawiera ocenę wykorzystania wsparcia unijnego oraz skutków realizacji projektów na rzecz polskiego rolnictwa w pierwszym okresie programowania po akcesji Polski do UE. Ocenę wykonano na podstawie ankiet przeprowadzonych wśród 51 właścicieli gospodarstw rolnych z powiatów ciechanowskiego i działdowskiego. W opracowaniu przedstawiono opinie respondentów, dotyczące wpływu wsparcia unijnego na dynamikę procesów restrukturyzacyjnych i modernizacyjnych w polskim rolnictwie, poziom dochodów rolników oraz konkurencyjność gospodarstw. Po zakończeniu pierwszego okresu programowania, respondenci zauważyli znaczną popraw ę w wyposażeniu gospodarstw w maszyny oraz urządzenia rolnicze i dostosowaniu ich do wymogów sanitarno-weterynaryjnych UE (54% rolników z powiatu ciechanowskiego, 48% z powiatu działdowskiego). Zasilenie gospodarstw środkami unijnymi wpłynęło na intensyfikację działań w zakresie modernizacji budynków gospodarczych (odpowiednio 35 i 28%), zwiększenie skali i wydajności produkcji (odpowiednio 47, 48%), a tym samym przyczyniło się do obniżenia kosztów wytwarzania i poprawy sytuacji materialnej rolników (odpowiednio 66, 80%).
Abstract	This article aims to assess the advantages of European Union relief and results of projects implemented in Polish agriculture in the first accession period. Surveys were conducted in a group of 51 farmers from land ciechanowski and dzialdowski. The purpose of this research was to evaluate the farmers. opinion about the influence of: EU financial assistance on the dynamism of the process of restructure and modernization in Polish agriculture, the level of Polish farmers. income and farm competitiveness. After the first accession period farm owners noticed considerable improvement in farm equipment and sanitary- veterinary conditions (54% from ciechanowski, 48% from dzialdowski). EU financial aid resulted in modernization of farms buildings (35%, 28%), increase in scale and efficiency of agriculture production (47%, 48%), what took effect in reduction in production costs and better financial situation of Polish farmers (66%, 80%).
Cytowanie	Gutowska K., Kisiel R. (2010) Unijna pomoc finansowa jako czynnik stymulujący przekształcenia w polskim rolnictwie po akcesji europejskiej.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 1: 98-108
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n1_s98.pdf

Autor	Ryszard Bartkowiak
Tytuł	Współczesne teorie ekonomiczne
Title	Contemporary economics
Słowa kluczowe	paradygmat, ekonomia, teoria ekonomiczna, ekonomia klasyczna, ekonomia neoklasyczna, ekonomia keynesowska, ekonomia instytucjonalna, ewolucyjna teoria ekonomiczna, historia gospodarcza, maltuzjańska zasada ludnościowa, nowa geografia ekonomiczna, ekonomia rozwoju
Key words	paradigm, economics, economic theory, classical economics, neoclassical economics, Keynesian economics, institutional economics, evolutionary economic theory, economic history, Malthusian principle of population, new economic geography, development economics
Abstrakt	Artykuł stanowi próbę uporządkowania współczesnej myśli ekonomicznej. Zróżnicowanie gospodarki światowej sprawia, że nie można wskazać takiej teorii ekonomicznej, która stanowiłaby paradygmat ekonomii. W opisie gospodarki rynkowej (zamożnej) w dalszym ciągu dominują ekonomia klasyczno-neoklasyczna i ekonomia keynesowska. Występowanie ubóstwa oraz możliwość pojawienia się w skali globalnej przyrodniczej granicy wzrostu sprawiają, że coraz większe znaczenie uzyskują inne teorie ekonomiczne, którymi są: nowa geografia ekonomiczna, nowa historia gospodarcza oraz nowa ekonomia instytucjonalna. Z połączenia ekonomii instytucjonalnej i nauk przyrodniczych powstała ewolucyjna teoria ekonomiczna, w której duże znaczenie przypisuje się zasadzie ludnościowej Malthusa i teorii Darwina. Zasada ludnościowa Malthusa jest istotna w ekonomii rozwoju, zajmującej się gospodarką ubogą (w stosunkowo niewysokim stopniu rynkową). Z zasadą ludnościową łączy się dualizm ludnościowy świata, z nim zaś dualizm gospodarczy. Należy przypuszczać, że gospodarka światowa coraz silniej będzie dzielić się na zamożne centrum i ubogie peryferie.
Abstract	Due to the diversity of the world economy, there is no economic theory that could be treated as an economic paradigm. The classical-neoclassical and Keynesian economics still dominate in description of affluent societies with market economy systems. They make use of the so-called theoretical approach which to a large extent neglects historical, institutional and geographical factors of growth. However, the importance of other approaches, i.e. geographical, historical and institutional, is steadily increasing. They all form a combined geographical-historical approach which is the only one appropriate to explain the persistence of poverty, being responsible for social deprivation and social limits to economic growth, as well as the symptoms of natural limits to growth on a global scale. They prevail in the new economic geography, new economic history and new institutional economics. The combination of institutional economics and natural sciences has resulted in the evolutionary economic theory, in which the Malthusian principle of population and Darwin’s theory play the crucial role. The re-emergence of the Malthusian principle of population can be ascribed to the danger of appearance of natural limits to growth. The principle makes the departure point in the geographical-historical approach, which is widely applied in development economics, whose field of research is less-developed and non-market economy.On the other hand, the population principle results in a dual pattern of world’s population development, which corresponds with dualism of the world economy. It is evident that the world economy will be more and more divided into the affluent centre and poor peripheries. Whenever is the world-wide standard of living equalised, it will be likely in the process of global impoverishment through lack of some natural resources used in human economic activities.
Cytowanie	Bartkowiak R. (2010) Współczesne teorie ekonomiczne.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 2: 16-29
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n2_s16.pdf

Autor	Bolesław Borkowski, Stanisław Stańko
Tytuł	Uwagi dotyczące wykorzystania i stosowania metod ekonometrycznych w badaniach Ekonomicznych
Title	Remarks concerning the application and applying econometric methods in the economic research
Słowa kluczowe	ekonomia. ekonometria, model, korelacja, regresja
Key words	economics, econometrics, econometric models, correlation coefficients, regression
Abstrakt	W opracowaniu przedstawiono podstawowe zagadnienia dotyczące wykorzystania w badaniach ekonomicznych stacjonarnych i dynamicznych modeli ekonometrycznych. Omówiono etapy postępowania w procesie budowy modeli ekonometrycznych oraz kwestie interpretacji otrzymanych wyników. Szczegółowo zaprezentowano problemy dotyczące selekcji cech, wyboru postaci analitycznej modelu, oceny stopnia dopasowania modelu do danych empirycznych oraz merytorycznej i formalnej weryfikacji otrzymanych wyników. Przedstawiono również niektóre niebezpieczeństwa wynikające z mechanicznego stosowania tych metod i interpretacji uzyskanych wyników.
Abstract	In the study essential issues concerning the application of econometric methods in the economic research were presented. Stages of the proceeding in the construction of econometric models and interpretation issues of received results for stationary and dynamic econometric models were discussed. In detail problems concerning selection of variables, problems of choice of the model analytical form, the assessment of the degree of fitting the model to empirical data as well as logical and formal verification of received results were shown. Some threats resulting from mechanical applying these methods and interpretation of achieved results were presented as well.
Cytowanie	Borkowski B., Stańko S. (2010) Uwagi dotyczące wykorzystania i stosowania metod ekonometrycznych w badaniach Ekonomicznych.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 2: 43-61
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n2_s43.pdf

Autor	Edward Majewski
Tytuł	Udział młodych naukowców w realizacji projektów europejskich jako szansa poprawy warsztatu metodycznego
Title	Participation of young researchers in realization of European research projects as an opportunity to improve methodological capabilities
Słowa kluczowe	międzynarodowe projekty badawcze, analiza kosztów i korzyści, młodzi pracownicy naukowi
Key words	international research projects, costs and benefits, young researchers
Abstrakt	Uczestnictwo w projektach badawczych jest bez wątpienia kluczowym czynnikiem w rozwoju zawodowym młodych pracowników naukowych. W szczególności cenne jest zaangażowanie w działalność badawczą w ramach międzynarodowych projektów finansowanych ze środków Unii Europejskiej ze względu na szanse, jakie stwarza udział w dużych zespołach badawczych otrzymujących znaczące fundusze na zaawansowane metodycznie projekty badawcze. W opracowaniu poddano analizie wyniki badań ankietowych przeprowadzonych na próbie 17 pracowników naukowych reprezentujących nauki ekonomiczno-rolnicze. Wynik tej analizy przeprowadzonej z zastosowaniem wzorca analizy SWOT prowadzi do wniosku, że zgłoszone przez ankietowanych korzyści i szanse wyraźnie przeważają nad osobistymi kosztami i zagrożeniami. Wśród korzyści młodzi naukowcy najwyżej oceniają możliwość doskonalenia warsztatu naukowego (głównie poprzez zdobywanie nowej wiedzy metodycznej) i nawiązywanie kontaktów z naukowcami z zagranicznych ośrodków naukowych. Inspiracje wynikające z pracy w tych projektach i perspektywy kontynuowania współpracy w przyszłości wymieniane są jako najważniejsze szanse. Do najsilniej podkreślanych osobistych „kosztów” należy zaliczyć konflikty z obowiązkami rodzinnymi i z innymi obowiązkami zawodowymi.
Abstract	Active involvement of young scientists in research activities in early stages of their careers in science undoubtedly is a key driver of their professional development. Specifically, participation in European research projects that provide substantial funding for collaborative research by international teams may be considered as a great opportunity for young researchers. In this paper results of the survey made on the sample of 17 young scientists are presented. The general conclusion from the analyses conducted with the use of SWOT analysis framework is that reported benefits and opportunities significantly overcome potential personal costs and threats. Of the benefits young researchers rank the highest is the possibility to gain new knowledge and skills and to establish contacts within the international research community. Inspiration resulting from previous activities and the possibility of being involved in future international projects are considered the most important opportunities. Conflict with other work responsibilities and less time devoted to families are the key personal costs.
Cytowanie	Majewski E. (2010) Udział młodych naukowców w realizacji projektów europejskich jako szansa poprawy warsztatu metodycznego.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 2: 76-83
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n2_s76.pdf

Autor	Lech Płotkowski
Tytuł	Gospodarka leśna w badaniach ekonomiki leśnictwa
Title	Forest management as a subject of forestry economics research
Słowa kluczowe	gospodarka leśna, wielofunkcyjna gospodarka leśna
Key words	forest management, sustainable forest management
Abstrakt	W opracowaniu przedstawiono warunki społeczno-gospodarcze, które doprowadziły do narodzin gospodarki leśnej i wyodrębnienia się ekonomiki leśnictwa jako samodzielnej dyscypliny badawczej w grupie nauk leśnych. Scharakteryzowano klasyczny okres rozwoju tej dyscypliny oraz główne obszary zainteresowań badawczych ekonomiki leśnictwa. Na tym tle przedstawiono nowe kierunki badań ekonomiczno-leśnych związane z realizacją modelu wielofunkcyjnej gospodarki leśnej.
Abstract	Forestry has attracted the interest of economists for more than three hundred years. Some of the great contributors for economic doctrine, notably German theorists, developed their concept with the reference to forestry. Forests are economic resources because they are valuable in producing other final goods and services. Traditionally, forest economics has been concerned with the management of forests for production of wood for industrial manufacture into building materials, pulp and paper and other products. However, forests also yield other goods and services and are often managed to produce recreation, wildlife and water supplies. Such benefits are often produced in combination with industrial timber. Some of these values, especially biodiversity, recreational and environmental benefits, have become increasingly important in recent years.These increasing and overlapping demands on forest resources complicate the problem of allocating them among alternative uses and combinations of uses. Moreover, while there is usually a market price to indicate the economic value of industrial timber, some other benefits such as outdoor recreation and aesthetic and biodiversity values are not priced. The absence of price indicators only complicates the problems of economic analysis. These are issues discussed in detail in this paper.
Cytowanie	Płotkowski L. (2010) Gospodarka leśna w badaniach ekonomiki leśnictwa.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 2: 110-120
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n2_s110.pdf

Autor	Zenon Stachowiak
Tytuł	Ekonomika bezpieczeństwa - dylematy powstania, rozwoju i poszukiwania swego paradygmatu
Title	The economics of security – the dilemmas of its origin and development as well as the search for its own paradigm
Słowa kluczowe	ekonomika bezpieczeństwa, ekonomika obrony, bezpieczeństwo ekonomiczne, nowa ekonomika instytucjonalna
Key words	economics of security, economics of defense, economic security, new institutional economics
Abstrakt	Rozważania podjęte w artykule oparto na metodologicznych i merytorycznych aspektach narodzin i rozwoju ekonomiki bezpieczeństwa. W poszukiwaniu podstaw metodologicznych tej kształtującej się obecnie dyscypliny naukowej, podjęto próbę określenia jej obiektu i przedmiotu badań, jej umiejscowienia w obszarze innych nauk oraz relacji do ekonomiki obrony. Punktem wyjścia stała się identyfikacja filozofii ekonomiki bezpieczeństwa na podglebiu integracji problemów ekonomii i bezpieczeństwa. Jej rozwój obarczony został wieloma dylematami (metodologicznym, ideologicznym, ekonomicznym, politycznym, historycznym, socjologiczno-psychologicznym) wynikającymi z globalnych i regionalnych wyzwań współczesnego świata. Spośród wielu dróg ich rozwiązania jedną z nich jest podglebie nowej ekonomiki instytucjonalnej. Na jej gruncie również zasadne stało się wypracowanie paradygmatu ekonomiki bezpieczeństwa.
Abstract	The dilemmas taken up in this article were formulated on methodological and content-related aspects of the origin and development of the detailed economics which is the economics of safety. In search of methodological rudiments of the newly-established branch of science an attempt has been made to define subject and object of research and its location among other branches of science as well as its relation to the economics of defense. The starting point has become the identification of the philosophy of the economics of security on the subsoil of economy and security problems. Its development was hampered by multiple dilemmas (methodological, ideological, economic, political, historical, sociological and psychological) resulting from the global and regional challenges of contemporary world. From among numerous solutions the subsoil of the new institutional economics is one of them. On its grounds it has become reasonable to elaborate the paradigm of the economics of security and formulation of prerequisites for construction of the model of economic security.
Cytowanie	Stachowiak Z. (2010) Ekonomika bezpieczeństwa - dylematy powstania, rozwoju i poszukiwania swego paradygmatu.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 2: 121-132
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n2_s121.pdf

Autor	Marta Domagalska-Grędys
Tytuł	Aspekt społeczny i organizacyjny współdziałania w retoryce ekonomicznego uzasadnienia współpracy rolników
Title	Aspect of sociology and organizational cooperation in rhetoric of economic justification farmers` collaboration
Słowa kluczowe	współpraca, współdziałanie, cele współdziałania
Key words	collaboration, cooperation, aims of cooperation
Abstrakt	Omówiono problem współdziałania w ujęciu interdyscyplinarnym, służącym do oceny ekonomicznej współpracujących gospodarstw rolnych. Na podstawie wyników badań przeprowadzanych wśród producentów zrzeszonych oceniono różnicowanie celów współpracy w grupach według wielkości ESU i wartości produkcji. Zmienne ilościowe (ESU, wartość produkcji) służyły do oceny ekonomicznej przyjętych przez rolników celów współpracy (zmiennych jakościowych).
Abstract	Collaboration is universal object of interdisciplinary researches, which allow perception to create conditions for cooperation. The aim of article was explain economic effects on the base of one variable of quality – aim of collaboration. There were conducted comparative analysis between the five groups of farms and five groups of production values. The researches show that the popularity of aims in the group doesn’t translate to the greatest production and economic effects of farms.
Cytowanie	Domagalska-Grędys M. (2010) Aspekt społeczny i organizacyjny współdziałania w retoryce ekonomicznego uzasadnienia współpracy rolników.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 2: 133-143
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n2_s133.pdf

Autor	Sławomir Juszczyk
Tytuł	Korporatyzacja innowacji jako współczesna bariera rozwoju nauk ekonomicznych
Title	Corporatization of innovation as a contemporary barrier of economic sciences development
Słowa kluczowe	asymetria informacji, innowacje korporacyjne, bariera badań, dostęp do innowacji, korzyści producenta, korzyści konsumenta, pomiar innowacji
Key words	asymmetry of information, corporated innovation, research barrier, access to innovation, producer benefits, consumer benefits, the measurement of innovation
Abstrakt	Przedstawiono wyniki obserwacji dotyczące innowacji wdrażanych przez gospodarstwa specjalistyczne w województwie łódzkim, a także propozycję dotyczącą pomiaru poprawy efektywności na skutek innowacji wprowadzanych w procesie produkcyjnym. Zaprezentowano także odmienność czynników istotnych dla producenta i konsumenta wynikających z wprowadzanych innowacji. Na tym tle podkreślono znaczenie otwartego dostępu do rozwiązań innowacyjnych finansowanych ze środków publicznych oraz pierwszoplanowe znaczenie interesu konsumenta.
Abstract	The paper presents the results of research and observation on the innovations implemented by specialized farms in the Lodz region. It also describes a proposal on the measurement of efficiency improvements as a result of innovations introduced in the production process. It presents the diversity of factors that are important to the producer and the consumer resulting from implementing innovation. Against this background, there are highlighted the importance of open access to use of innovative solutions funded by the public means and the paramount importance of the consumers interest.
Cytowanie	Juszczyk S. (2010) Korporatyzacja innowacji jako współczesna bariera rozwoju nauk ekonomicznych.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 2: 144-151
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n2_s144.pdf

Autor	Agata Wójcik
Tytuł	Koszty i dochodowość produkcji mleka w gospodarstwach krajów europejskich
Title	Costs and profitability of dairy farms in european union
Słowa kluczowe	gospodarstwa mleczne, produkcja mleka, koszty, przychody
Key words	dairy farms, milk production, costs, returns
Abstrakt	Przedstawiono kształtowanie się kosztów bezpośrednich produkcji mleka, kosztów pracy i ziemi, budynków, kwoty mlecznej oraz kosztów całkowitych. Najważniejszym źródłem przychodów w analizowanych gospodarstwach były przychody ze sprzedaży mleka. Dodatkowym źródłem przychodów była sprzedaż bydła, a także płatności bezpośrednie oraz pozostałe przychody. Artykuł dostarcza także informacji o dochodowości oraz progach rentowności badanych gospodarstw. Do przeprowadzenia badania wykorzystano dane z gospodarstw specjalizujących się w produkcji mleka zebrane dla Europejskiego Stowarzyszenia Producentów Mleka (European Dairy Farmers) w 2008 roku.
Abstract	Costs, outputs and profitability of farms specializing in milk production in 2008 are analyzed in this paper. The analysis made by using European Dairy Farmers data. Research includes milk production, milk yield, milk price, direct costs of milk production, labour related costs, land costs, buildings costs, quota costs, milk and animal returns, farm income and break-even-points.
Cytowanie	Wójcik A. (2010) Koszty i dochodowość produkcji mleka w gospodarstwach krajów europejskich.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 1: 67-74
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n1_s67.pdf

Autor	Paweł Kasztelan
Tytuł	Rozwój gospodarstw mlecznych w warunkach kwotowania produkcji
Title	Development of dairy farms under the condition of milk quota
Słowa kluczowe	kwotowanie produkcji mleka, rozwój gospodarstw, koncentracja produkcji
Key words	milk quota, development of farms, concentration of production
Abstrakt	Zaprezentowano zmiany w grupie towarowych gospodarstw mlecznych w latach 2003-2009 w Polsce. W opracowaniu wykorzystano informacje pochodzące z podmiotów produkujących w tym okresie na potrzeby przemysłu mleczarskiego. W celu zobrazowania skali zmian na poziomie gospodarstwa przedstawiono studium przypadku jednostki, która w analizowanym okresie bardzo intensywnie zwiększyła produkcję mleka. Przedstawione wyniki wykazały intensywny rozwój gospodarstw mlecznych w Polsce w latach 2003-2009, pomimo wprowadzenia systemu kwotowania produkcji. W tym okresie skup mleka w Polsce wzrósł o 26% przy jednoczesnym spadku liczby dostawców o 46%.
Abstract	The paper aims to present the changes that took place in the group of commodity dairy farms in Poland in the years 2003-2009. The used data come from farms delivering milk to dairy industry. Additionally, in order to research the scale of changes on the level of individual farms there was a case study analyzed, in which the analyzed farm intensified milk production. The analysis show that although introduction of milk quota the commodity dairy farms were growing significantly. In the analyzed period the purchase of milk in Poland increased by 26% and simultaneously the number of suppliers decreased by 46%.
Cytowanie	Kasztelan P. (2010) Rozwój gospodarstw mlecznych w warunkach kwotowania produkcji.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 1: 43-52
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n1_s43.pdf

Autor	Aneta Zakrzewska
Tytuł	Zróżnicowanie efektywności grup przemysłu spożywczego w Polsce
Title	Efficiency diversification of food industry sectors in Poland
Słowa kluczowe	przemysł spożywczy, wydajność pracy, rentowność pracy
Key words	food industry, labour productivity, labour profitability
Abstrakt	Celem opracowania jest wskazanie wydajność pracy i rentowność pracy grup przemysłu spożywczego. Analiza ma charakter mezoekonomiczny i została przeprowadzona dla lat 2006-2008 na podstawie danych Głównego Urzędu Statystycznego. Z przeprowadzonych badań wynika, że duże zróżnicowanie efektywności pomiędzy poszczególnymi grupami przetwórstwa spożywczego jest spowodowane zróżnicowaniem technologicznym. Najefektywniejszymi grupami okazały się przemysł olejarski i paszowy.
Abstract	The paper presents the analysis of efficiency diversification of food industry sectors in Poland. Among the benchmarks of efficiency management there were labour profitability and labour productivity included. This mesoeconomics analysis is based on statistical data for the years 2006-2008. Basing on research results there is found out a diversification of efficiency level between different food industry sectors, which is caused by technological diversification. The most efficient sectors were the oil sector and the animal feed sector.
Cytowanie	Zakrzewska A. (2010) Zróżnicowanie efektywności grup przemysłu spożywczego w Polsce.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 4: 258-266
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n4_s258.pdf

Autor	Zbigniew Binderman, Bolesław Borkowski, Wiesław Szczesny
Tytuł	Metody wizualizacji danych w analizie zmian poziomu i profilu konsumpcji w krajach UE
Title	Visualization methods of data in analysis of consumption level and profile in EU countries
Słowa kluczowe	wizualizacja danych wielowymiarowych, gradacyjna analiza danych, wykresy radarowe
Key words	visualization of multivariate data, grade correspondence analysis GCA, radar measures
Abstrakt	W opracowaniu omówiono wykorzystanie dwóch metod do wizualizacji danych o wielu cechach. Rozpatrywano metody radarowe i gradacyjną analizę danych (GCA). Materiałem empirycznym były dane dotyczące rocznego spożycia 13 grup produktów w kg na osobę w Polsce i w krajach UE w latach 1961-2007. Przeprowadzona analiza wykazała dużą przydatność tych metod do badań zróżnicowania struktury spożycia w krajach UE w latach 1961-2007.
Abstract	Studies have confirmed the usefulness of methods of multidimensional analysis in the research into differentiation of consumption structure in EU countries between 1961 and 2007. Radar methods based on the area of a polygon that illustrates multi-feature objects and gradient indices of dependency have proven to be very useful in determining the level of differentiation of consumption structure in a area-centered perspective. Studies have shown a large differentiation of consumption structure territorial-wise in both amount and consumption profile. This differentiation time-wise was diminishing between groups of EU countries. A slow process of “becoming similar” of historically and demographically shaped, differentiated consumption structure and profile is taking place.
Cytowanie	Binderman Z., Borkowski B., Szczesny W. (2010) Metody wizualizacji danych w analizie zmian poziomu i profilu konsumpcji w krajach UE.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 3: 30-42
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n3_s30.pdf

Autor	Edward Majewski
Tytuł	Produkcyjne, ekonomiczne i środowiskowe aspekty uproszczenia struktury zasiewów
Title	Selected production, economic and environmental aspects of crop rotations
Słowa kluczowe	struktura zasiewów, zmianowanie roślin, monokultura, zmienność plonów, nadwyżki bezpośrednie
Key words	cropping pattern, crop rotations, monoculture, yields variability, Gross Margin
Abstrakt	Praktyka rolnicza i wyniki badań naukowych dowodzą, że poprawne agrotechniczne następstwa roślin, w szczególności stosowanie płodozmianów, ma korzystny wpływ na wyniki produkcyjne w produkcji roślinnej, w tym na zredukowanie wahań plonów, a jednocześnie pozytywnie oddziałuje na środowisko przyrodnicze. Współcześnie obserwuje się jednak silne upraszczanie struktury zasiewów i dowolność w kształtowaniu następstwa roślin. W rolnictwie europejskim w większości krajów dominują uprawy zbożowe, co skutkuje wysokim stopniem koncentracji struktury zasiewów. Zilustrowano to za pomocą wskaźnika koncentracji Herfindahla-Hirshmana (HHI). Na podstawie danych z literatury w opracowaniu przedstawiono negatywne skutki nadmiernego upraszczania struktury zasiewów. Posługując się przykładem wieloletnich badań na polu doświadczalnym w Skierniewicach, wykazano, że w porównaniu do monokultury poprawne zmianowanie jest korzystne ze względu na poziom i zmienność plonów oraz nadwyżek bezpośrednich z wybranych upraw polowych.
Abstract	Agricultural practice and results from several research projects prove that proper crop rotations have a positive impact on level of yields, reduce yields variability and are more environmentally sound. In today’s agriculture in the most of the European countries process of simplification of cropping patterns and high flexibility in sequence of crops is observed. Domination of cereals results with a high concentration in cropping structure, as illustrated with the use of the Herfindahl – Hirshman concentration index (HHI). In the paper, based on available publications negative consequences of over-simplifying cropping structures were discussed. It was shown, on the basis of multi-years rotation experiment in the Experimental Station Skierniewice, that compared to monocultures rotations with the respective crops are beneficial both in terms of yields and gross margins calculated for selected crops.
Cytowanie	Majewski E. (2010) Produkcyjne, ekonomiczne i środowiskowe aspekty uproszczenia struktury zasiewów .Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 3: 159-169
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n3_s159.pdf

Autor	Antoni Mickiewicz, Bartosz Mickiewicz
Tytuł	Systemy dopłat bezpośrednich w dawnych krajach Unii Europejskiej (UE-15) w porównaniu do nowych państw członkowskich (NUE-12)
Title	Direct payments in the old EU-15 countries in the comparison to the new EU-12 members
Słowa kluczowe	system jednolitej płatności, modele wdrożonych systemów, finansowanie dopłat bezpośrednich, budżet Wspólnej Polityki Rolnej
Key words	uniformed payments system, models of initiate systems, financing of direct payments, budget of the Common Rural Policy
Abstrakt	Celem opracowania było dokonanie porównań w zakresie stosowanych systemów wsparcia bezpośredniego pomiędzy krajami UE-15 a państwami członkowskimi NUE-12. Ze względów historycznych w krajach UE-15 stosowano system jednolitej płatności (SPS), który charakteryzował się różnymi modelami, pozwalającymi na wspieranie niektórych kierunków produkcji. W państwach NUE-12 wprowadzono system jednolitej płatności obszarowej (SAPS), ściśle powiązany z powierzchnią użytkowanych gruntów. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono występowanie istotnych różnic w zakresie stosowania instrumentów dopłat bezpośrednich. Finansowanie płatności obszarowej w ramach I filaru WPR w krajach UE-15 stanowiło 82,8% ogólnego budżetu WPR, natomiast w państwach NUE-12 ten poziom wynosił 51,8%. W przeliczeniu na 1 ha użytków rolnych poziom wsparcia w pierwszym przypadku wyniósł 256,1 euro, zaś w drugim przypadku – 109,8 euro. Reforma WPR ma doprowadzić do konwergencji tych systemów płatności jednolitej.
Abstract	The paper aims to compare the frame of support between so called old (EU-15) and new EU countries (NUE-12). From the historical basis in the UE-15 there was applied a system of uniformed payment (SPS) which was characterized by different models allowing support of some production branches. In the NEU-12 there was applied a uniformed area payment system connected with the territory of agrarian area in use. The research shows that there are significant differences between those applied payment instruments. Financing the payments in the frame of the 1st pillar of Common Agricultural Policy in the EU-15 presents 82.8% of the total budged of the CAP, whereas in the NEU-12 this level amounted 51.8%. Recalculating this by 1 ha of arable lands the level of support in the 1st case was 256.1 euro, and in the 2nd case was 109.8 euro. The aim of the CAP reform is to standardize those payments systems.
Cytowanie	Mickiewicz A., Mickiewicz B. (2010) Systemy dopłat bezpośrednich w dawnych krajach Unii Europejskiej (UE-15) w porównaniu do nowych państw członkowskich (NUE-12).Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 3: 170-180
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n3_s170.pdf

Autor	Dionizy Niezgoda
Tytuł	Elastyczność produkcyjna i dochodowa procesu produkcji w towarowych gospodarstwach rolnych
Title	Production and income elasticity of production process in commodity farms
Słowa kluczowe	gospodarstwa rolne, skala produkcji, elastyczność produkcyjna i dochodowa, funkcja produkcji, skuteczność i sprawność zarządzania
Key words	agricultural holdings, scale of production, elasticity of production and income, production function, effectiveness and efficiency of management
Abstrakt	Wykorzystując funkcję Cobba-Duglasa, oszacowano elastyczność produkcji i dochodu względem zagregowanych czynników produkcji, tj. ziemi, pracy i kapitału, w towarowych gospodarstwach rolnych dla danych liczbowych zebranych w 2004 i 2007 roku dla potrzeb Polskiego FADN. W obu badanych latach wystąpiły korzyści skali. Produkcja (SE131) wywołana wzrostem o 1% nakładów badanych czynników, tj. ziemi (SE025), pracy (SE011) i kosztów ogółem (SE270), zwiększyła się w 2004 roku o 1,0845% a w 2007 roku o 1,0713%. Z kolei elastyczność dochodowa wyniosła 1,2246% w roku 2004 i 1,1363% w roku 2007 gdy nakłady czynników SE025, SE011 i SE270 zwiększono o 1 pp. Głównym czynnikiem określającym elastyczność produkcji i dochodu były koszty ogółem (SE270).
Abstract	The purpose of the presented paper was to conduct a comparative analysis of elasticity of relations between production factors (SE025, SE011 and SE270) in six economic size classes of farms and their performance measured by total production (SE131), as well as farm’s income (SE420). The formulated purpose was attained with the help of the Cobb- Douglas function. The data was gathered from 11689 farms that had been collecting data for the Polish FADN in 2007. The research results reveal that the farms within the class up to 4 ESU experienced the disadvantages of production scale while the rest of the farms experienced the advantages of scale. The level of coefficients of production elasticity in relation to the factors in most farms classes was lower than the level of coefficients calculated on the assumption of farms’ income being a dependent variable. The share of particular factors in the impact on the level of farms’ elasticity in relation to their economic power was different as well.
Cytowanie	Niezgoda D. (2010) Elastyczność produkcyjna i dochodowa procesu produkcji w towarowych gospodarstwach rolnych.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 3: 186-196
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n3_s186.pdf

Autor	Zbigniew Mongiało, Michał Świtłyk
Tytuł	Z badań nad efektywnością szkolnictwa wyższego - efektywność funkcjonowania publicznych uczelni rolniczych w latach 2006-2008
Title	The research on the effectiveness of higher education - effectiveness of the public universities of agriculture in 2006-2008
Słowa kluczowe	efektywność, szkoły wyższe, DEA
Key words	efficiency, universities, DEA
Abstrakt	Celem opracowania jest ustalenie efektywności szkół wyższych w Polsce w latach 2006-2008. Analizie poddano 59 uczelni podlegających nadzorowi Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, ze szczególnym uwzględnieniem uczelni rolniczych. W badaniach zastosowano metodę DEA zorientowaną na VRS. W badaniach zastosowano model uczelni składający się z dwóch wyjść (liczba studentów ogółem, wartość środków uzyskanych na badania) oraz z dwóch nakładów (wartość płac brutto, wartość pozostałych kosztów rodzajowych). Przeciętny współczynnik efektywności VRS w latach 2006-2008 wynosił od 84,0 do 88,6%. Najwyższymi współczynnikami efektywności VRS charakteryzowały się uczelnie techniczne, zaś najniższe współczynniki efektywności odnotowano w uczelniach ekonomicznych i rolniczych. Z analizy luk produkcyjnych wynika, że przyczyną nieefektywności uczelni może być nieprawidłowo realizowana kierownicza funkcja organizowania.
Abstract	The aim of the study was to determine the effectiveness of higher education in Poland in 2006-2008. For the analysis adopted by 59 universities under the supervision of the Ministry of Science and Higher Education, with particular emphasis on agricultural education. The method of oriented VRS DEA. The average coefficients of performance of universities in the years 2006-2008. The university research model was used consisting of 2 outputs (number of students in total, the value of funds raised for research) and two inputs (the value of gross wages, the value of the remaining cost generic). The average VRS efficiency ratio in 2006-2008 ranged from 84% to 88.6%. The highest efficiency ratios were characterized by VRS technical schools and the lowest rates were recorded in the effectiveness of the economic and agricultural universities. An analysis of output gaps that cause inefficiency university can be incorrectly implemented managerial function of organizing.
Cytowanie	Mongiało Z., Świtłyk M. (2010) Z badań nad efektywnością szkolnictwa wyższego - efektywność funkcjonowania publicznych uczelni rolniczych w latach 2006-2008.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 3: 269-278
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n3_s269.pdf

Autor	Bożena Tańska-Hus
Tytuł	Dzierżawa rolnicza jako instrument mobilności gruntów w Polsce na przestrzeni wieków
Title	Agricultural lease as a land mobility instrument in Poland in the course of centuries
Słowa kluczowe	dzierżawa rolnicza, zasięg dzierżawy, źródła dzierżawy
Key words	lease agricultural, scope lease, resources lease
Abstrakt	W opracowaniu przedstawiono analizę mobilności gruntów w drodze dzierżawy w Polsce na przestrzeni wieków. Scharakteryzowano zasięg i źródła dzierżawy gruntów w Polsce w okresie zaborów, w II Rzeczypospolitej, w Polsce Ludowej i współcześnie. Badania wykazały, że dzierżawa gruntów była i jest obecnie istotnym czynnikiem mobilności gruntów przyczyniającym się do powiększania i powstania nowych większych obszarowo gospodarstw. Mobilność gruntów w drodze dzierżawy państwowej i prywatnej charakteryzuje się zróżnicowaniem terytorialnym.
Abstract	The article presents a land mobility analysis through land lease in Poland in the course of centuries. There have been described the range and sources of land lease in Poland in the period of the periods of Partitions of Poland, the II Republic of Poland, the Polish People’s Republic and at present. The research revealed that a land lease was and still is a relevant factor of land mobility which contributes to farms enlargement and to creation of new farms of larger land area. The land mobility through state and private lease is characterized by the territorial diversity.
Cytowanie	Tańska-Hus B. (2010) Dzierżawa rolnicza jako instrument mobilności gruntów w Polsce na przestrzeni wieków.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 3: 279-289
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n3_s279.pdf

Autor	Rafał Baum, Witold Wielicki
Tytuł	Problematyka zarządzania przedsiębiorstwami rolnymi
Title	The enterprises management issues
Słowa kluczowe	zarządzanie przedsiębiorstwem, przedsiębiorstwa rolne, zarządzanie gospodarstwami
Key words	management of enterprises, agricultural enterprises, farm’s management
Abstrakt	Treścią pracy są rozważania związane ze złożoną naturą przedsiębiorstwa oraz próba identyfikacji cech współczesnego przedsiębiorstwa. Przedsiębiorstwo jako najważniejsze ogniwo w łańcuchu gospodarki narodowej jest złożoną jednostką badawczą. Różnorodność przedsiębiorstw oraz niepowtarzalność praktyk menadżerskich powodują, że zarządzanie przedsiębiorstwem jest analizowane i opisywane przez wiele dyscyplin naukowych.
Abstract	The content of the paper is reflection of the complexity of the company and attempt to identify the characteristics of modern enterprises. The enterprise as a key link in the chain of the national economy is a complex research unit. The diversity of businesses and unique managerial practices mean that business management is analyzed and described by many scientific disciplines.
Cytowanie	Baum R., Wielicki W. (2010) Problematyka zarządzania przedsiębiorstwami rolnymi.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 3: 290-300
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n3_s290.pdf

Autor	Paweł Kasztelan
Tytuł	Trwałość wielkoobszarowych przedsiębiorstw rolniczych
Title	Sustainability of large scale agricultural enterprises
Słowa kluczowe	cykl życia przedsiębiorstwa, wielkoobszarowe przedsiębiorstwa rolnicze, trwałość przedsiębiorstw
Key words	company life cycle, large scale agricultural enterprises, sustainability
Abstrakt	W opracowaniu omówiono cykl życia przedsiębiorstwa na podstawie studium przypadku wielkoobszarowego przedsiębiorstwa rolniczego. Szczegółowej analizie poddano nowy etap cyklu życia, który dla jednostek tego typu rozpoczął się po przeprowadzeniu przekształceń własnościowych w rolnictwie. Analizą objęto lata 1995-2009, w których badana jednostka znajdowała się w pierwszej fazie cyklu: narodzin i młodości. Specyfika rolnictwa, związana m.in. z długością cykli w połączeniu z dużą niestabilnością czynników zewnętrznych i wewnętrznych, wymuszała na badanej jednostce (ukierunkowanej na rozwój) konieczność ciągłego podejmowania procesów dostosowawczych. Omawiany podmiot został zaprezentowany również jako przykład trwałości wielkoobszarowego przedsiębiorstwa rolniczego, w którym produkcja rolnicza prowadzona była od 1497 roku.
Abstract	The paper presents the enterprise life cycle theory on example of the large scale agricultural company. The new stage of enterprise development, which started after the ownership transformation in agriculture, has been described in details. The research covers period since 1995 to 2009. The company under consideration was then at the first stage of the cycle - its youth. The specifics of agriculture connected with the cycle’s longitude, in combination with instability of the external and internal factors, enforced the researched company to continuous process of adjustment. The company under a study is also a good example of the sustainable unit, where the agricultural production continues since 1497.
Cytowanie	Kasztelan P. (2010) Trwałość wielkoobszarowych przedsiębiorstw rolniczych.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 4: 86-94
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n4_s86.pdf

Autor	Michał Pietrzak
Tytuł	Klasyczne i dedykowane wskaźniki oceny efektywności spółdzielni mleczarskich na przykładzie uczestników IV rankingu forum spółdzielczości mleczarskiej
Title	Classical and dedicated efficiency indicators of dairy co-ops on the example of participants of iv ranking organised by dairy cooperatives forum
Słowa kluczowe	efektywność finansowa, strategiczna karta wyników, spółdzielnie mleczarskie, sektor mleczarski
Key words	financial efficiency, Balanced Scorecard, dairy cooperatives, dairy industry
Abstrakt	Mleczarstwo należy do nielicznych sfer agrobiznesu w Polsce, w których spółdzielczość rolników ma dominującą pozycję. Badania empiryczne potwierdziły, że specyfika spółdzielni mleczarskich wskazuje na potrzebę odmiennego niż w spółkach pomiaru efektywności finansowej. Zastosowanie klasycznych wskaźników takich jak stopa zwrotu z kapitału własnego (ROE) czy Economic Spread prowadzi często do znacząco rozbieżnych ocen efektywności w stosunku do wskaźników dedykowanych spółdzielczości mleczarskiej takich jak cena skupu mleka czy nadzwyczajna spółdzielcza wartość dodatkowa w przeliczeniu na litr skupionego mleka (ACAV/l). W przeciwieństwie do wskaźników klasycznych, wskaźniki dedykowane spółdzielczości są skorelowane z wynikami osiąganymi przez spółdzielnie w perspektywach: klientów, procesów, potencjału i dostawców, wyodrębnionymi w nawiązaniu do zmodyfikowanej koncepcji strategicznej karty wyników. Cena skupu i ACAV/l są miarodajnymi wskaźnikami w ocenie efektywności spółdzielni mleczarskich.
Abstract	Dairy industry is a rare example of agribusiness sector in Poland in which cooperatives have still substantial market share. Empirical research has shown that a different ways of measuring co-oop’s financial efficiency are needed. Assessment based on classical indicators such as Return on Equity (ROE) or Economic Spread could drawn to inappropriate conclusions in comparison with indicators dedicated to dairy co-ops such as milk price or Abnormal Cooperative Additional Value per litre of collected milk (ACAV/l). In opposite to classical indicators milk price and ACAV/l are correlated with achievements of co-ops in others perspectives of modified Balanced Scorecard model such as: customer perspective, processes perspective, potential perspective and supplier perspective. Based on these results it could be concluded that milk price and ACAV/l are more than ROE and Economic Spread reliable indicators in assessment of dairy co-ops efficiency.
Cytowanie	Pietrzak M. (2010) Klasyczne i dedykowane wskaźniki oceny efektywności spółdzielni mleczarskich na przykładzie uczestników IV rankingu forum spółdzielczości mleczarskiej.Roczniki Nauk Rolniczych, Seria G, t. 97, z. 4: 172-182
HTML	wersja html
Pełny tekst	RNR_2010_n4_s172.pdf